Toprak tandırlardan yükselen mis gibi koku, asırlık bir hafızayı sofralarımıza taşıyor. Fransız sözlüklerine ilham veren, Erzurum'un demli çayı ve göğermiş peyniriyle lezzet şölenine dönüşen kete, bir yiyecekten çok daha fazlasını anlatıyor.

Mutfak Magazin, uzunca bir aradan sonra hayatımıza giriyor. Bu dönemdeki başlangıcını, hayatın ve beslenme kültürünün en değerli ürünlerinden biri olan BUĞDAY ve buğdaydan üretilen çok özel lezzetlerden KETE ile yapmak istedim.

Dini söylencelere göre, dünya sürgününe çıkan Adem’e buğdayın üretimi öğretilmiştir. Böylece kendisinin ve soyunun binlerce yıl sürecek hayat mücadelesinin temel besin kaynaklarından biri ortaya çıkmıştır. Bu bilgiyle saban ilk defa Harran’da toprakla buluşmuş, cennetten getirilen buğday taneleri burada başağa dönüşmüş.İNCİL, toprağa düşmeyen buğdayın yeşeremeyeceğini anlatarak insanoğlunun olgunluk arayışına örnek verir. TEVRAT’ta ise dualarda “bol buğday başaklarının dalgalanması” temennisi dile getirilir. KUR’AN, mallarını Allah yolunda harcayanları, her başağında yüz buğday tanesi olan, yedi ayrı başağa tohumluk eden bir tek taneye benzetiyor. Tüm bu anlatılardan yola çıkarak, semavi inançların tamamında buğdayın temel motiflerden biri olduğunu söylemek mümkün.

Binlerce yıl sonra bile buğday, Türkiye’de yaşayan insanlar için tokluğu, varsıllığı ve hayatı çağrıştırmaktadır. Tıpkı Orta Amerika yerlileri için mısırın, Çinliler için pirincin ve Güney Amerikalılar için patatesin taşıdığı anlam gibi...Bu sebeple dini gelenekler buğdayı en kutsal ikramlardan biri kabul etmiş ve ona saygı gösterilmesini öğütlemiştir. Türkiye’de ekmeğin öpülüp baş üstüne konması da bu anlayışın bir yansımasıdır. Bir tuzun, bir de ekmeğin hatırı güdülür. Bu, insanın en temel ihtiyaçlarının karşılanmasına duyulan vefanın ifadesidir.Türk çiftçisinin dilinde atasözüne dönüşen “BUĞDAY İLE KOYUN, GERİSİ OYUN” sözü, buğdayın tarımla uğraşan kesim için temel geçim kaynaklarından biri olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

ORİJİNAL VE ÖZELGastronomi turizmi; bir mutfağın kültürünü öğrenme, yeme-içme faaliyetlerine katılma ve bu doğrultuda seyahat edip konaklama yapma etkinlikleri olarak görülür. Kısacası gastronomi, bir toplumun kendini ifade etme biçimlerinden biridir. Bu özellikler, gastronomi turizminin bölgesel bir çekicilik unsuru olarak pazarlanmasına ve konumlandırılmasına imkân sağlar.TARIM, turiste sunulacak yiyeceği; KÜLTÜR, o bölgenin tarihini ve yaşanmışlığını; TURİZM ise hizmetleri ve altyapıyı sunar. Bu üç unsur, GASTRONOMİ TURİZMİ başlığı altında bir araya gelir.

Bu çerçeveden bakıldığında, birçok Anadolu lezzeti gibi KETE de oldukça orijinal ve özel bir üründür. Kelime........

© Türkiye