İsmet Hergünşen yazdı…

1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı.

Bugün çoğunlukla takvimlerde adına rastlanan, sıradan kutlama mesajlarıyla geçiştirilen ve birkaç sahil kasabası ile kıyı kentindeki sınırlı etkinliklerin ötesine geçemeyen, her geçen yıl biraz daha anlamını yitiren bir gün…

Oysa genç Cumhuriyetin 1 Temmuz 1926 tarihinde yürürlüğe koyduğu ¨Kabotaj Kanunu¨, yalnızca ekonomik bağımsızlığın değil, aynı zamanda denizlerde egemenlik anlayışının da en önemli kilometre taşlarından biri olmuştur. 

Bu yönüyle kanun, 1936 yılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ne giden sürecin temel yapı taşlarından birini oluşturduğu gibi, günümüzde sıklıkla dile getirilen ¨Mavi Vatan¨ anlayışının da ilk adımlarını teşkil etmektedir.

Türk İstiklal Harbi’nin ardından ülkenin kalkınma meselelerinin ele alındığı İzmir İktisat Kongresi’nde alınan kararlar doğrultusunda ekonomik bağımsızlık mücadelesi denizlere de taşınmıştır. 

Atatürk’ün cumhuriyet kadroları, Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde denizcilik alanında yaşanan gerilemenin ve yabancı ayrıcalıklarının doğurduğu sonuçları iyi biliyordu. 

Bu nedenle Kabotaj Kanunu, yalnızca denizlere açılma iradesinin değil, aynı zamanda emperyalizme karşı ekonomik bağımsızlığın güçlü bir ifadesi olmuştur.

Kanunla limanlar arasındaki yolcu ve yük taşımacılığı başta olmak üzere denizcilikle ilgili temel faaliyetler Türk bayraklı gemilere ve Türk vatandaşlarına bırakılmıştır.

Böylece Türk denizciliği, kapitülasyonlar nedeniyle yabancıların hakimiyetine geçen denizcilik faaliyetleri üzerinde yeniden söz sahibi........

© Veryansın TV