Meta’ya Açılan Tarihi Dava ve Dopamin Ekonomisi
California'nın Oakland kentinde tarihi bir dava başladı. Yirmi dokuz eyalet, Facebook ve Instagram'ın sahibi Meta'ya karşı mahkeme salonuna girdi.
Talep: 200 milyar dolar.
Suçlama: Çocukları bağımlı hale getirmek. Ve en ağır iddia şu; şirket bunu bilerek yaptı.
Davanın ilk duruşmasında sunulan belge, Meta'nın kendi iç yazışmasından alınmıştı. İçinde şu cümle yazıyordu: "Instagram bağımlılık yapıyor." Bunu savcı söylemiyor; şirketin kendi çalışanları birbirlerine böyle yazıyor. Bir başka iç belgede ise şu ifade yer alıyor: "Genç olanlar en iyileridir." Yani hedef kitle çocuklar. Yani on dört yaşında. Yani henüz kimliği, beyin gelişimi, öz denetimi tam oturmamış bireyler.
California Başsavcı Yardımcısı jüriye şunu söyledi: "Biliyorlardı. Defalarca kârı tercih ettiler."
Algoritma Değil, Tuzak
Bu dava teknik bir tartışma değil.
Özünde şu soru yatıyor:
Bir platform, kullanıcılarını daha uzun tutmak için onların duygusal zayıflıklarını sömürebilir mi?
Meta'nın öneri algoritmaları, insanı ekranda hapsetmek üzere tasarlanmış. Nasıl çalışıyor? Beyindeki dopamin sistemini hedef alarak. Öfke, kıskançlık, şaşkınlık; hangi duygu güçlü tepki üretiyorsa o içerik öne çıkarılıyor. Sistem neyin doğru olduğuna değil, neyin tıklanacağına bakıyor. Dava dosyasında bu yapı açıkça tanımlanmış: "Dopamini manipüle eden........
