2026 LGS, yoğun tartışmalara neden oldu. İlk değerlendirmelere bakıldığında öğrencileri elemeye yönelik olduğu yönünde. Sınavın amacı ölçme üzerine değil de eleme üzerine kurulduğunda öğrencilerin gerçek seviyesini belirlemek de mümkün değildir. 2026 LGS bu yönüyle tartışmalı geçen bir sınav olmuştur.

Sınavların amacı öğrencileri geleceğe hazırlamaktır. Eleme sisteminde öğrencilerin yetenekleri, farklı yönleri, eksiklikleri görülemez. Öğrencilerin önüne konulan bu sistem ne yazık ki psikolojik dayanıklılıkla birlikte öğrencilerin neyi ne kadar bildikleri değil, neye ne kadar dayandıkları ve bu süreci nasıl yönetebildikleri ölçülmeye çalışılmıştır. Sınavda bu yaştaki çocukların hem kendilerinin geleceğe dair umutları hem de ailelerinin beklentileri düşünüldüğünde böylesine karmaşık ve zorlayıcı bir sınavda başarılı olmaları mümkün değildir. Sınav muhakkak olmalıdır ancak bu usul ne yazık ki çocukların emeğinin karşılığını alabileceği bir sistem değildir. Yıllardan beri bu sınava hazırlanan çocukların ve ailelerin sınav sonrası duygularına bakıldığında sınavın çok iyi olmadığı yönündedir. Elbette bir sıralama olacak ancak bu sıralamayı sağlayacak veriler belirlenirken çocukları tüm yönüyle ele alacak bir sistem geliştirilmelidir.

2026 LGS’ye bakıldığında müfredat ile uyumlu olduğu söylense bile ülke genelini düşündüğümüzde böylesine belirleyici ve zorlayıcı bir sınavın fırsat eşitliği sunduğunu söylemek mümkün değildir. Burada sadece ekonomik durum ile elde edilecek bir başarı da söz konusu değildir. Çocukların yetişme çağındaki durumlarını da hesaba katmak gerekir. Sınav varlık-yokluk mücadelesine daha da ileriye taşınarak savaşa dönüştürülmemelidir. Bu sınavda başarılı olamayan çocuklar savaş kaybetmişcesine bir yıkıma sürüklenmektedir. Oysa ölçme ve değerlendirme yaptığımızı söylüyoruz.

LGS Gerçekten Ne Ölçüyor?

MEB’in son yıllardaki yaklaşımı, bilgiyi ezberleyen değil, analiz eden, yorumlayan, ilişki kuran ve problem çözen öğrenciyi belirlemeye yöneliktir. Bu nedenle LGS sorularında doğrudan bilgi sormak yerine, bilgiyi kullanma becerisi ölçülmektedir. Ancak burada önemli bir soru ortaya çıkmaktadır: Bir sınav aynı anda okuma hızı, dikkat, hafıza, grafik yorumlama, muhakeme, matematiksel işlem, görsel analiz ve zaman yönetimini ölçmeye çalışırsa gerçekten hangi beceriyi ölçmüş olur?

2026 LGS’ye yönelik ilk yorumlarda öğrencilerin en çok dile getirdiği konu “zamanın yetmemesi” olmuştur. Özellikle “Türkçe ve Matematik” sorularının uzunluğu nedeniyle öğrencilerin bazı soruları birkaç kez okumak zorunda kaldıkları belirtilmektedir. Öğrenci kendisine verilen süre içerisinde bu soruları çözebilmek için bir psikolojik savaş içerisine sürüklenmektedir. Birçok öğrenci aslında soruları........

© Milat