İnsanlar tarih boyunca birçok yönetim modelini denedi; ancak bunların hiçbiri kalıcı huzur ve gerçek mutluluk getiremedi.

Her sistem kendi içinde düzen, adalet ya da refah vaadiyle ortaya çıktı, fakat uygulamaya geçtiğinde insanın zaaflarıyla yüzleşti. Güç, çıkar ve korku devreye girdiğinde idealler anlamını yitirdi; vaat edilen mutluluk yerini hayal kırıklığına bıraktı. Böylece sorun, yönetim biçimlerinin çeşitliliğinde değil, onları uygulayan insanın ahlaki sınırlarında düğümlendi.

Dünyada ardı ardına yaşanan sarsıcı olaylar, insanı ister istemez temel bir sorgulamaya sürüklüyor: İnsan gerçekten yönetilebilir bir varlık mı, yoksa yalnızca kendini yönetebildiği yanılgısıyla yaşayan bir tür mü? Son yıllarda yaşanan kırılmalar, insanın siyasal ve ahlaki kapasitesine dair bu eski soruyu yeniden gün yüzüne çıkarıyor. Asıl mesele, insanın yönetilmeye uygun olup olmadığı değil; yönetme arzusunu ne ölçüde meşrulaştırabildiğidir.

Şimdi çocukları nasıl yetiştireceğiz? Hangi sisteme göre, hangi ideolojiye göre? Hepsi denendi; hepsi insanlara ve çocuklara zarar verdi. Hâlâ vermeye devam ediyor. Komünizm eşitliği vaaz ederken çocukların hayallerini devletin tek tip vizyonuna hapsetti. Kapitalizm özgürlüğü yüceltti ama onları paranın, çıkarın ve menfaatin ölçütlerine göre değerlendirdi. Din, ahlak ve erdem dersleri verdi; ancak sorgulamayı yasaklayarak itaatkâr nesiller üretti. Demokrasi, halkın sesi olduğunu iddia etti; fakat çocuklar çoğunluğun değil, en gür olanın yankısını öğrenerek büyüdü. Görüyorsunuz; sistemler birer deney tüpü gibi insanlığın omuzlarına yığıldı. Biz hâlâ hangi reçetenin işe yarayacağını tartışıyoruz. Belki de gerçek ironi, çocukları yetiştirmek için bir formül aramak yerine onların vicdanını, merakını ve sorgulama cesaretini yok etmeyen bir dünya kurmayı hedeflememiz gerektiğidir.

Bir çocuğa iyiliği öğretmek mümkündür. Adalet kavramı anlatılabilir; yaşamın kutsallığı, insanın........

© Medya Günlüğü