menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

PKK IRA olma yolunda, peki Türkiye İngiltere olacak mı?

38 0
14.08.2026

PKK’ye silah bıraktırmayı esas alan çerçeve yasa, geniş tartışmalar sonucu pazartesi günü 467 oyla TBMM’de kabul edildi. Kanlı çatışmalardan müzakere masasına uzanan süreç, elbette değişik evrelerden, aşamalardan geçerek bugünlere gelindi. 20 Mart 1993’te Beka vadisinde Öcalan ve Celal Talabani’nin de katılımıyla ilan edilen ilk ateşkes bugün gelinen sürecin başlangıcı sayılabilir.

Savaşın başlamasının dokuzuncu yılında ilan edilen bu ilk ateşkes, eğer karşılıklı tavizler üzerinden uzlaşmayla sonuçlanmış olsaydı, son 33 yılda on binleri bulan can kaybı, milyarlarca mal kaybı önlenebilirdi.

Dünya çapındaki örnekler arasında bir örnekleme yapıldığında PKK’nin silah bırakmasıyla İrlanda Cumhuriyetçi Ordusu (IRA) ile İngiltere arasındaki çatışmanın bitmesi arasında benzerlikler var. Süreç, PKK açısından IRA’nın izlediği yolu anımsatıyor.

Geçmiş mücadele tarihi İngiliz sömürgeciliğine karşı 1919-21’deki İrlanda bağımsızlık hareketine kadar uzanan, ağustos 1969’da silahlı mücadeleye dönüşen IRA-İngiltere savaşında değişik kaynaklara göre 3 bin 500’den fazla insan öldü.

1994’de, ABD’nin devreye girmesiyle IRA da ateşkes ilan etti.

İlk dört yılı adeta “bekleme hamleleri” ile geçen IRA’nın ateşkes süreci, 1998’de IRA ile bağlantılı siyasi parti Sinn Fein’in de dahil olduğu Hayırlı Cuma (Good Friday) Anlaşması ile ilk kez müzakere zeminine evrildi. 2001-2005 arasında çatışmaların bitirilmesi, silahların teslim edilmesi yerine kullanılmaz hale getirilmesi için bağımsız denetimciler gözetiminde aşamalı bir süreç yürütüldü. Ve 2005’te IRA silahlı mücadeleyi bıraktığını resmen ilan etti. Öcalan da, tıpkı o dönem........

© Evrensel