ABD ve İsra­il’in 28 Şu­bat’ta İran’a sal­dırmasıyla baş­layan savaşta 1 ay geride kaldı. Bu süreçte sava­şın geleceğine yö­nelik yapılan her açıklama fiyat­lamalar üzerin­de etkili oluyor. Özellikle ABD Başkanı Donald Trump’ın 1 ay içerisinde yaptığı açıklamalar piyasalarda her iki yönlü dal­galanmalara neden oldu. Sava­şın kısa sürede sona ereceğine yönelik söylemler, hisse senet­lerinde yukarı, petrol fiyatla­rında aşağı yönlü hareketleri hızlandırırken savaşın bölgeye yayılabileceği ve kara hareka­tıyla uzun süre devam edece­ği beklentilerini kuvvetlendi­ren gelişmeler, risk algısını dü­şüren hareketlere neden oldu. Geride bıraktığımız haftada yine piyasalar, Orta Doğu’daki gelişmelere göre hareket etti.

Kara birlikleri bölgeye ulaştı

Hürmüz Boğazı’nı açması için 48 saat veren, aksi halde İran’ın elektrik santrallerini vuracağı tehdidinde bulunan Trump, haf­ta başında İran ile olumlu görüş­meler yaptıklarını ve bu süreyi 5 güne uzattığını söyledi. Trump, haftanın ilerleyen günlerinde bu süreyi 10 güne uzattı. İran ise en başta görüşmeleri reddetti, ar­dından ABD’nin şartlarına kar­şı kendi şartlarını sundu. Tüm bunlar yaşanırken ABD, kara bir­liklerini yola çıkardı ve birlikle­rin 27 Mart’ta bölgeye ulaştığı söylendi. Kara birliklerinin dev­reye girmesi savaşın uzayacağı endişelerine artırırken, küresel piyasalar cuma günü kötü kapa­nışlara imza attı. Wall Street’te S&P 500 Endeksi yüzde 1.67, Dow Jones yüzde 1.73 geriledi, Brent petrolün varil fiyatı ise ye­niden 105 doların üzerine çıktı.

Petrol fiyatları takip edilecek

ABD, petrolün varil fiyatı­nın 200 dolara çıkması halinde ekonominin nasıl etkilenece­ğine yönelik ‘stres testi’ yaptı­ğı haberleri tedirginliği artırdı. Ancak ABD yetkilileri, bu çalış­manın rutin değerlendirmele­rin bir parçası olduğunu belirt­ti. İran ise petrolü 130 dolara çıkarmak için eşi benzeri gö­rülmemiş saldırılar başlatacak­larını açıkladı. Petrol fiyatları­nın seyri özellikle Türkiye gi­bi enerji ithal eden ülkeler için oldukça kritik. Son gelişmeler tansiyonu düşürmekten ziyade tansiyonu daha da artıran tür­den. Savaşın içeride piyasala­ra etkisi en çok hisse senedi fi­yatlamalarında ve Merkez Ban­kası’nın döviz rezervi üzerinde görüldü. BIST 100 Endeksi ar­tan yabancı satışlarının etkisiy­le bu yıl gördüğü tarihi zirvesin­den yüzde 13 civarı geri çekildi. Merkez Bankası’nın rezervle­rinde 27 Şubat’tan bu yana ya­şanan erime ise 40 milyar ola­rak hesaplanıyor.

Piyasalarda tansiyon yüksek

Yeni haftada da piyasaların gözü İran savaşıyla ilgili haber akışlarında olacak. Washing­ton Post’ta yer alan habere gö­re, binlerce Amerikan askeri ve deniz piyadesi Orta Doğu’ya sevk ediliyor. Trump’ın onay vermesi halinde nakledilen as­kerlerin İran’da haftalarca sü­rebilecek kara harekatı kap­samında konuşlandırılacağı belirtiliyor. Yeni bir gelişme ol­maması halinde piyasaların ye­ni haftaya da düşük risk algısıy­la başlayabileceği söyleniyor. Merkez Bankası, döviz talebi­ni karşılarken, altın rezervle­rini de devre alırken, kurlarda ciddi bir hareket beklenmiyor. Haftaya 12 bin 698 puandan başlayacak Borsa İstanbul için 12 bin 400-12 bin 500 puan se­viyeleri kritik destek noktaları olarak öne çıkıyor. Bu seviye­nin altına inilmesi halinde 12 bin -12 bin 200 puan seviyeleri gündeme gelebilir. Yukarı yön­lü hareketlerde 12 bin 800, 13 bin puan seviyeleri ilk direnç bölgeleri. Genel bir rahatlama­dan bahsedebilmek için endek­sin 13 bin 450 puanın üzerine çıkması gerektiği ifade ediliyor.

© Dünya