Mişpatim peraşası, çoğunlukla insanlar arası ilişkileri içeren uzun bir yasa dizisi sunar. Burada, bir öksüz ya da dul hakkında saygısızca konuşmanın yasaklanması, sebep olunan zararlara karşı tazminat sorumluluğu, başkasının emanet ettiği mal varlıklarına zarar verme sorumluluğu gibi konulara rastlarız. Bu peraşa, “Veelle amişpatim aşer tasim lifneem /Ve işte bunlar, senin onların önüne koyacağın yasalar” sözleriyle başlar. Raşi, bu pasuğun alışılmadık bir şekilde ‘vav’ harfi ile başladığını belirtir. Okulda dilbilgisi dersinde hepimize, yeni bir bölümün ‘ve’ bağlacıyla başlamaması gerektiği öğretilmiştir.

Raşi, bu harfin çok önemli olduğunu, çünkü Mişpatim’in yasalarının, önceki Yitro’daki yasalarla, özellikle de On Emir’le bağlandığını açıklar. Tora, bu iki peraşanın ‘vav’ harfiyle bağlandığını söyler. Raşi’ye göre On Emir metninin Sina Dağı’nda verildiği gibi, bu yasalar da Sina Dağı’nda bildirilmiştir.

Günümüzde dahi bir Yahudi’ye ‘dindar’ olmanın ne olduğunu sorsak öncelikle Şabat, Kaşerut, bayramlar, aile saflığı, günlük üç ibadet ve Tora öğrenimi gibi konuları karşımıza getirecektir. Buna alahik olarak daha mütevazı bir hayat tarzı benimsemek ve uygun giyinmek de eklenebilir. Elbette ki bunlar dindar bir Yahudi’nin yaşam tarzının en önemli........

© Şalom