Şavuot öncesinde Şabat Kala’da Pirke Avot’ta yer alan çok anlamlı bir Mişna’yı öğretimize taşıyalım: “Kah i darka şel Tora. Pat bamelah tohal, umayim bamesora tişte veal aarets tişan vehaye tsaar tihye ubatora ata amal / Tora’nın yolu şöyledir: Ekmeğini tuza banarak ye, suyunu ölçülü iç, yerde yat ve sıkıntılı bir hayat yaşa. Ve Tora öğren.” (Pirke Avot 6/4)

Sanki ilk bakışta Mişna Tora’nın bizden aşırı yoksulluk içinde yaşamamızı istediğini söyler gibidir. Ancak durum açıkça daha farklıdır. Birçok bilge yaşamını yoksulluk içinde geçirmiştir ancak yaşamını oldukça varlıklı bir şekilde yaşayan birçok bilge de mevcuttur. Birçoğu da normal bir yaşam sürecek maddi imkânlar içinde yaşamıştır. Günümüzde Tora bilgelerinin birçoğu yerde değil rahat bir ortamda yatmaktadırlar. Yaşamları tuzu ekmekle yemekten çok daha iyi koşullarda geçmektedir. O halde neden Mişna bizlere bunu anlatmak ihtiyacını hissetmiştir? Yanıtını yedi hafta önceye Pesah Bayramı’na uzanmak suretiyle anlamaya çalışalım.

‘The Elder of Kelm’ olarak bilinen Rabi Simha Zissel Ziv Tanrı’nın neden bizleri Mısır’dan çıkarmak için acele ettiğini sorgular. Öyle ya hamurun mayalanması için gerekli olan 18 dakika bile bekleyememişler bunun için de matsa olarak ekmeklerini pişirmişlerdir. Mısır’da yüzlerce yıl kalan Bene Yisrael düzgün ekmeklerle Mısır’ı terk etmek için biraz daha kalamazlar mıydı?  

Kelm bilgesi bunun bizlere çok önemli bir mesaj vermek için gerekli olduğunu kaydeder. Tanrı’nın toplumu olarak başarılı olmak için ‘matsa’ yemeye, lükslerden vazgeçmeye ve sadece temel ihtiyaçlarla yaşamaya hazır olmamız gerekiyor. 

Tora hepimizden ‘mesirat nefeş /özveri’ ister. Tora yolunda ilerleyen bir Yahudi olarak başarılı olmak için, bir kişinin konfor ve lükslerden vazgeçmeye ve koşullar zor bile olsa bağlılığını göstermeye hazır olması gerekir. 

Mişna'nın anlamı bu şekilde........

© Şalom