Eylülde TÜFE artışı yüzde 1,84’le beklentilerin altında geldi, yıllık enflasyon yüzde 29,73’le son 57 ayın en düşük düzeyine indi. Enflasyonun ana kaynağı olan gıdada eylülde yaşanan düşüş, endeksteki ağırlığı ile orantılı biçimde aylık manşet enflasyonu aşağı çekti.

Aylık enflasyon, eylülde gıda fiyatlarındaki ge­rilemenin de etkisiyle piyasa beklentilerinin altında gelirken yüzde 29,7’ye düşen yıllık enflasyonda 57 ay sonra ilk kez yüzde 30’un altının gö­rülmesiyle birlikte bu alanda bir psikolojik sınır kırıldı.

Türkiye İstatistik Kuru­mu’nun (TÜİK) açıkladığı ve­rilere göre, eylülde Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) önceki aya göre yüzde 1,84 arttı. Ay­lık artış, Piyasa Katılımcıla­rı Anketinde yüzde 2,12 çıkan beklentinin altında geldi. TÜ­FE’de ocak-eylül dönemindeki kümülatif artış yüzde 24,32’ye ulaştı. Aylık oranın geçen yılın eylül ayındaki yüzde 3,23’ün al­tında kalması, yıllık enflasyonu ağustosa göre 1,78 puan düşü­rerek yüzde 29,73’e çekti. Yıllık enflasyon bundan önce en son Kasım 2021’de yüzde 21,31’le bu seviyenin altındaydı. İzle­yen aylarda yükselişe geçen, 2022 eylülünde yüzde 85,5’i gö­ren enflasyon iniş çıkışlı bir se­yir izlemiş, ancak bu dönemde yıllık bazda hep yüzde 30 bara­jının üzerinde kalmıştı.

Psikolojik sınırın kırılması önemli

Yıllık enflasyonun yüzde 30’un altına inmesi, ekonomik aktörlerin zihnindeki “enflas­yonist katılık” algısını kıran sembolik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Bu dü­şüş, piyasa profesyonelleri için dezenflasyon sürecinin kalıcı hale geldiği yönünde güçlü gü­ven sinyali potansiyeli taşır­ken; şirketlerin önden yükle­meli fahiş zam yapma eğilimini hafifletici ve TL varlıklara olan ilgiyi psikolojik olarak destek­leyici bir gelişme olarak değer­lendiriliyor. Ancak bu kırılma­nın toplumsal tabana yayılması ve kalıcı bir davranış değişikli­ğine dönüşmesi, sokakta hisse­dilen alım gücü istikrarına ve oranların önümüzdeki aylarda da kesintisiz gerilemeye devam etmesine bağlı bulunuyor.

Aylıkta gıdadaki düşüş rahatlattı

Eylül ayında manşet enflas­yonu açık ara en çok rahatlatan harcama grubu gıda ve alkolsüz içecekler oldu. Endekste yüz­de 24,44 gibi oldukça yüksek bir ağırlığa sahip ve manşet enflas­yonun birincil kaynağı olan bu grupta fiyatların aylık bazda art­mak bir yana yüzde 0,20 düşme­si, manşet enflasyona eksi 0,05 puanlık bir düşürücü etki sağ­ladı. Gıdadaki bu mevsimsel ra­hatlama, diğer kalemlerdeki sert artışların dengelenmesinde ana bariyer görevi........

© Dünya