“Neden Bodrum’da Her Yere Ağaç Dikemiyoruz?”

Türkiye’nin 35 Yıllık Ağaçlandırma Yolculuğu

Bodrum’da yaşayan herkes bilir: Birkaç karış toprağın altında kayalık başlar. Bu, bir gözlem değil, jeolojik bir gerçektir.

Neden Her Yere Ağaç Dikemeyiz? Bodrum Örneği

Bodrum Yarımadası, Üst Triyas-Liyas dönemine ait dolomitik kireçtaşları, metamorfik kayaçlar ve magmatik birimlerden oluşan karmaşık bir jeolojik yapıya sahiptir (MTA; Türkiye Jeoloji Bülteni). Yarımadanın büyük bölümünde kireçtaşı ana kayası, yüzeye oldukça yakındır.

Ağaçlandırma için fidanın kök gelişimi, su tutma ve besin alımı açısından yeterli toprak derinliği şarttır. Ormancılık mevzuatına göre, toprak profili analizlerinde 120 cm derinliğe kadar inceleme yapılır ve “çok dik, kayalık, yeterli mutlak ve fizyolojik derinliği bulunmayan alanlar ağaçlandırmaya konu edilmemelidir” (OGM, 291 Sayılı Tebliğ). Akdeniz bölgesinde başarılı bir ağaçlandırma için pratikte en az 60-80 cm işlenebilir toprak derinliği aranır.

Bodrum’un pek çok bölgesinde ise 20-30 cm’den sonra sert kireçtaşı kayaç başlamaktadır.

Ekolojik açıdan: Fidanlar kök salamaz, su ve besin alamaz, 2-3 yıl içinde kurur.

Ekonomik açıdan: Kayalık zeminlerde teraslama ve çukur açma maliyeti katlara çıkar; başarı oranı dramatik şekilde düşer.

Ekolojik denge açısından: Bodrum’un kayalık alanları, kendine özgü maki ve frigana ekosistemlerine ev sahipliği yapar. Zorla ağaç dikmek, bu doğal habitatı bozabilir.

Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) kullanan modern ormancılık planlamaları, eğim, toprak derinliği ve bakı verilerini analiz ederek sahaların “ağaçlandırmaya uygunluk derecesini” belirler. Bu bilimsel değerlendirme olmadan yapılan dikimler hem para hem emek israfıdır.

Bu nedenle, “neden her yere ağaç dikmiyorsunuz?” sorusunun bilimsel yanıtı açıktır: Doğa her yere ağaç koymamıştır, çünkü her yere ağaç uygun değildir. Bodrum’un kayalık alanlarında maki ve frigana gibi doğal bitki örtüsü zaten ekolojik bir denge........

© Bodrum Gündem