menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Sosyomedyatik tarım

11 0
26.07.2026

Hem akademisyen hem de yazar olduğum için Prof.Dr. Nabi Avcı’nın Enformatik Cehalet (1) kitabını sık sık karıştırırım. Bu sefer Zeytinburnu Belediyesi’nce yayınlanan Peyâm-ı Garb Söyleşileri (2) adlı kitapta, Nabi Avcı Hoca ve Aykut Ertuğrul’un aynı isimli programda Nabi Hocamız’ın bu kitabı üzerinde yaptıkları sohbetin metnini okurken, aklıma “Enformatik Cehalet” olur da, sosyomedyatik tarım neden olmasın” diye bir soru geldi. Yâni, bu yazının başlığını Nabi Hoca’nın kitabından mülhem aldım. Şeyh Gâlip’in dediği gibi “çaldımsa mirî malı çaldım”.

Yazımızın konusuna gelelim. Türkçede “taramak” kökünden türetilmiş, aynı zamanda “hareketlilik” ve “incelemek” (radarla taramak, arşiv taramak, internet tarayıcısı) ve “düzene koymak” (saç taramak) gibi anlamları olan kelimelerle aynı kökten gelen “tarım” kelimesinin İngilizcedeki karşılığı Latince “cultura” kelimesinden gelen ve “culture” kelimesinden türetilen “agriculture” kelimesidir.

Toprağı ekmek, ıslah etmek, ekilenleri biçmek anlamındaki “tarım”, sosyopolitik olarak da kendini gösterir. 

Bir toprak parçasında olmayan bitkinin tohumunu oraya ekip, o tohumun büyümesi için sulama, gübreleme gibi gerekli şartları sağlamak, sosyolojik açıdan da toplumlara uygulanır. Süte maya katıp yoğurt yapmak da kimyasal anlamda kültürlerle yapılır. Bir kaşık maya, bir kazan sütü yoğurt hâline getirir ve dışarıdan getirilen maya artık oranın mayası, yerel kültür hâline gelir.

Bu süreç, tabiatta doğal olarak da gerçekleşir ve yeni türler ortaya çıkar. Ama yapay olarak yapılması, çoğu zaman istenmeyen sonuçlar doğurur. Bu istenmeyen sonuçları engellemek isteyenler, süreci doğalmış gibi gösterirler. ,

Daha anlaşılır olmak için ülkemizden örnek vereyim. Siyasal olarak 1950’lerden itibâren “Küçük Amerika” olma iddia ve hevesinde olan Türkiye’de, günümüzde bizim istemediğimiz sonuçların tohumları filmler, dizi, çizgi filmlerle atıldı. Kovboy filmleri; Bonanza, Komiser Kolombo, San Fransisko Sokakları, Dallas, Kara Şimşek, Sahil Güvenlik, Mavi Ay, Yalan Rüzgârı gibi televizyon dizileri; Rocky, Rambo, Top Gun gibi filmler, bugün yerli film ve dizilerin, komedilerin hatta gündüz kuşağı programlarının tohumlarını attı.

Bugün pop müzik konserlerinin ön sıralarında başörtülü kızlar........

© YeniBirlik