menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Samsun 19 Mayıs Lisesinin yıkılmasına itiraz ediyorum!

11 0
18.09.2026

Samsun'da yıkılacağı ve yerine Millet Bahçesi yapılacağı gündeme gelen 19 Mayıs Lisesi ile ilgili köşe yazısı yazan Samsun Kent Haber köşe yazarı mimar İshak Memişoğlu, Samsun 19 Mayıs Lisesi binasının yıkılmasına itiraz ettiğini belirterek, "19 Mayıs Lisesi’nin bulunduğu yer yalnızca üzerinde okul binası bulunan değerli bir kent arazisi değildir. Orası Samsun’un hafızasıdır. Ve bir kent, hafızasını yıkarak geleceğini kuramaz." dedi.

Bir Okulu Yıkmak, Bir Binayı Yıkmaktan Fazlasıdır! 19 Mayıs Lisesi

Kentleri kent yapan yalnızca binaları, yolları, parkları, meydanları değildir. 

Kentler hafızalarıyla yaşar; geçmişlerini mekânlar üzerinden geleceğe taşırlar.

Bir okul, bir meydan, bir sinema, bir pastane, bir park bazen mimari değerinin çok ötesinde anlam kazanır. Kuşakların hayatına dokunur, ortak hatıraların mekânı olur ve zaman içerisinde kentin kimliğinin parçasına dönüşür.

Samsun 19 Mayıs Lisesi de benim için tam olarak böyle bir yerdir. Bir zamanlar yalnız Samsun’un değil, Karadeniz Bölgesi’nin önde gelen eğitim kurumlarından biri olan, binlerce öğrenci yetiştiren, mezunlarını ülkenin farklı alanlarında söz sahibi yapan bir eğitim kurumundan söz ediyoruz. Ve bugün 19 Mayıs Lisesi’nin yıkılması, okulun bulunduğu yerden taşınması konuşuluyor.

Ben de bu okulun mezunuyum.

Yıllar sonra bile gururla '19 Mayıs Liseliyim' diyebiliyorsam, bunun nedeni yalnızca oradan bir diploma almış olmam değildir. O okulun bahçesi, koridorları, sınıfları, öğretmenleri ve arkadaşlıkları hayatımızın bir dönemini oluşturduğu kadar Samsun’un eğitim tarihinin de bir parçasıdır. İşte bu nedenle 19 Mayıs Lisesi’ne yalnızca 'eski bir bina' gözüyle bakılmasına itiraz ediyorum. Bina güvenli değilse yenileyin; ama okulu neden taşıyorsunuz?

Öncelikle meseleyi doğru yere oturtalım. Eğer 19 Mayıs Lisesi binasının deprem ve yapı güvenliği açısından risk taşıdığı bilimsel ve teknik raporlarla belirlenmişse elbette gereken yapılmalıdır. Hiçbir tarihsel veya duygusal değer insan hayatından daha önemli değildir.

Bina güçlendirilebiliyorsa güçlendirilir. Güçlendirilmesi teknik ya da ekonomik olarak mümkün değilse yıkılır ve aynı yerde, okulun tarihsel kimliğine ve hafızasına saygılı çağdaş bir eğitim yapısı yeniden inşa edilir. Mimarlık ve mühendislik bunun için vardır.

Fakat burada sorulması gereken başka bir soru vardır:

Yapı güvenliği sorunu varsa neden çözüm okulun taşınmasıdır?

Binanın güvenli olmaması başka şeydir; 19 Mayıs Lisesi’nin onlarca yıldır bulunduğu yerden koparılması başka şeydir.

Bu iki mesele birbirine karıştırılmamalıdır.

Çünkü binayı yenileyebilirsiniz.

Ama bir kurumun mekânsal hafızasını yıkıp başka bir yerde yeniden inşa edemezsiniz. Şimdi de 'millet bahçesi' deniliyor!

Yeşil alan uğruna bir kentin hafızası silinir mi?

Son günlerde tartışmanın başka bir boyutuna daha tanık oluyoruz.

Özellikle iktidar kanadındaki bazı Büyükşehir Belediye Meclisi üyelerinin, 19 Mayıs Lisesi’nin kaldırılmasının ardından bu alanın millet bahçesi veya yeşil alan olarak değerlendirilmesini önerdiklerini görüyoruz.

İlk bakışta kulağa ne kadar güzel geliyor:

Bir okul kaldırılacak,........

© Samsun Kent Haber