menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

GÜZEL BİR KELİME (KELİMETÜN TAYYİBETÜN)

16 0
11.03.2026

GÜZEL BİR KELİME (KELİMETÜN TAYYİBETÜN)

Allah (cc) şöyle buyuruyor:

“Görmedin mi ki, Allah nasıl bir örnek vermiştir: Güzel bir söz (kelimetü’n tayyibe), güzel bir ağaç (şecerâtü’n-tayyibe) gibidir ki, onun kökü sâbit, dalı ise göktedir…

“(O ağaç), Rabbinin izniyle her zaman yemişini verir. Öğüt alsınlar diye Allah insanlara misaller getirir.” (İbrahim, 14/24-25)

‘Tayyibe’ kelimesinin aslı ‘tâ-be’ fiilidir. Bu da bir şeyin iyi, hoş, güzel, lezzetli, saf, arı-duru ve temiz olması demektir.

Mahşer Günü Hesaptan sonra cennetlikler Cennet’e gidince oranın bekçileri onları selâmla karşılarlar ve “tıbtüm-ne hoş yaptınız, ne iyi yaptınız, ne hoşsunuz, ne temizsiniz” derler. (Zümer 39/73)

Hz. Ali’nin rivâyetine göre Peygamber (sav) şöyle buyurdu:

“Cennette bazı odalar vardır ki dışarıdan içerileri, içeriden dışarıları görünür.” Birisi: “Bunlar kimim içindir Ya Rasûlallah?” diye sordu. O da buyurdu ki: “Kelâmı güzel (tâbe), yemeği güzel, insanlar uyurken gece kalkıp namaz kılanlar içindir.” (Ahmed b. Hanbel, 1/195)

Bu kökten gelen ‘tûbâ’; hoş, en hoşa giden, mutlu eden, güzellik demektir. Bir âyette geçiyor. (Bkz: Ra’d 13/29)

Bu fiilin masdarı ‘tayyib-tayyibe’; duyu organlarının iyi, hoş, güzel, lezzetli, hoş kokulu, saf ve temiz bulduğu şeylerdir. Habîs’in-pis’in zıddıdır.

‘Tâbe’ fiili ve türevleri masdar, tekil, çoğul, eril ve dişil olarak Kur’an’da 45 defa yer almaktadır.

‘Tayyib’ kelimesi Kur’an’da bazı şeyleri niteliyor. Mesela;

sözün en güzelini (Hacc 22/24. Fâtır 35/10),

savaşlarda hak edilerek elde edilen ganimetleri (Enfâl 8/69),

teyemmüm yapmaya uygun toprağı (Nisâ 4/43. Mâide 5/6),

imanda samimi olanları (Âli İmran 3/179. Enfâl 8/37. Nahl 16/32),

temiz, güvenli beldeleri (A’raf 7/58),

imana uygun olanı (Mâide 5/100),

helâl olan malı (Nisâ 4/2) niteliyor.

Ümmü Seleme’nin (r.anhâ) anlattığına göre Peygamber (sav) sabah namazının arkasından şöyle dua ederdi. “Allahım senden faydalı ilim, kabul edilecek amel ve tayyip (güzel) rızık istiyorum.” (Ahmed b. Hanbel, 6/351)

‘Kelimetü’n-habîsetün’ün tersi ‘kelimetü’n-tayyibetün’dür. Yani güzel bir söz. Doğru söz, sağlam inanç, Kelime-i Tevhid (Şevkânî, Fethu’l-Kadîr s: 877), Şehâdet Kelimesi (İbni Manzur, Lisânu’l-Arab, 9/168) ya da peygamberlik, vahiy, âhiret ve Allah’ın bütün mesajları olarak.

Kelimetün tayyibetün-güzel bir söz, kaynağı, mesnedi olan, çıkış yeri ilâhî olduğu için de gücü olan güzel sözdür.

Güzel söz bir âyette daha........

© Mir'at Haber