menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Nasıl eleştirmeliyiz?

5 0
15.10.2026

Çoğumuz kırılmaktan korktuğumuz kadar kırıcı olmaktan da çekiniriz. Bu yüzden ya içimize atarız ya da patlama anında yıkıcı oluruz. Oysa yapıcı eleştiri çok kıymetlidir.

"Bir sanat eserini tenkit ne güç iştir!" Bu söz şair/yazar Ahmet Muhip Dranas’a ait. Gerçekten tenkit (eleştiri) zor iştir. Elbette eleştiri diye laf cambazlığı (demagoji) yapılmıyorsa zordur. Eleştiri denince küfür, hakaret, iftira anlaşılmıyorsa güç bir iştir.

Eleştiri için yöntem bilmek, bilgi sahibi olmak ve emek vermek gerekir. Orhan Veli Kanık "Bir kitabı tenkit edebilmek için ilk şart, o kitabı başından sonuna kadar okumaktır" demiştir. Bir konuyu bilmeden anlamadan, üzerinde çalışmada eleştirmek eleştiri değildir.

Gelişme için eleştiri kültürünün gerekli olduğunu düşünen çok sayıda kişi vardır. Bunda haklıdırlar. Eleştirinin geliştirici yönüne inandığımızda eleştirinin ne olduğu ve hangi yöntemle yapılması gerektiği ortaya konulmalıdır.

Eleştirmek (tenkit etmek/ kritik) bir insanı (herhangi bir düşünce, eser, konu, yargı vs olabilir) inceleyerek doğruluk veya yanlışlığını ortaya çıkarmak ve gerçek değerini belirtmektir. Eleştiri (tenkit) ise bu işi yapmaktır. Eleştirmek için incelemek, olumlu ve olumsuz yönlerini tespit etmek ve değerini takdir etmek gerekir. Bir anlamda eleştirme elemektir. Elemek elek yardımıyla ayıklamak veya incesini kabasından........

© Milat