Dün bu köşede SPK’nın tasfiye süresini 3 aydan 6 aya çıkarmasının borsadaki satış baskısını nasıl değiştirebileceğini yazdım.

Kararın ilk etkisi açık. Piyasaya “satmak zorunda değilsiniz, elinizdeki varlıkları daha uygun koşullarda ve daha uzun zamana yayarak nakde çevirebilirsiniz” mesajı verildi.

Bu önemli bir rahatlama.

Fakat bugün alınan başka bir karar, borsanın bundan sonraki yönü açısından belki de daha önemli. Borsada endekslerin ayıklanması başladı.

Ve bu iki gelişmeyi yan yana koyduğumuzda karşımıza yalnızca geçici bir satış dalgasının ardından toparlanma hikâyesi değil, Türk hisse senedi piyasasında daha uzun süre etkisini gösterecek bir değişim çıkıyor.

Rakamlar küçük hisselerdeki kırılmayı anlatıyor

28 Ağustos ile 21 Eylül arasındaki tablo bunun en somut kanıtı.

BIST 30 yüzde 2,4 gerilerken, BIST 50 yüzde 6,2, BIST 100 yüzde 8,9 düştü. Fakat endeksin kapsamını genişlettiğiniz anda satışın şiddeti olağanüstü biçimde artıyor.

Toplam 619 hisse senedinin işlem gördüğü BIST Tüm yüzde 13,0 geriledi.

BIST Tüm-100’de kayıp, ki asıl küçük ve ortaboy şirketleri ifade ediyor ve sayısı 519, yüzde 23,2’ye çıkıyor.

BIST Halka Arz Endeksi ise aynı dönemde yüzde 26 geriliyor.

Ortaya çıkan resim net. Daha küçük ve daha sığ şirketlere indikçe satış derinleşiyor.

BIST 30 ile BIST Tüm-100 arasındaki fark tam 20,8 puan. Yani büyüklerle küçüklerin arasındaki makas terse dönmüş ve çok büyük.

Halka Arz Endeksi ile BIST 30 arasındaki fark ise yaklaşık 23,6 puan.

Bu artık sıradan bir düzeltme değil. Piyasanın hangi hisseleri koruduğunu, hangi hisseleri tasfiye ettiğini gösteren bir fiyatlama davranışı.

SPK satışı zamana yaydı, endeksler piyasayı ayıklıyor

Burada iki ayrı düzenleyici hamlenin aynı döneme denk gelmesi önemli.

Bir tarafta SPK, tasfiye edilecek 131 fonun portföylerini üç ay içinde satmak zorunda kalmasının yaratabileceği baskıyı azaltıyor.

Diğer tarafta Borsa İstanbul, 1 Ekim’den itibaren geçerli olacak yeni dönem endeks bileşimlerini açıklıyor.

BIST 30’da 1 hisse, BİST 50’de 6 hisse ve ana endeks BİST 100’de 27 hisse senedi değiştirildi. Bu borsa tarihinde endekslerin kapsamında yapılan en büyük değişiklik.

Bu değişiklikleri sadece “şu hisse girdi, bu hisse çıktı” diye okumamak gerekir.

Borsanın yeni döneminde piyasa değeri, likidite, gerçek fiili dolaşım ve yatırım yapılabilirlik daha fazla önem kazanıyor.

Bunun arkasında bir de uluslararası yatırımcı açısından kritik olan MSCI meselesi var.

MSCI, 2026 değerlendirmesinde Türkiye’de özellikle küçük şirketlerle bağlantılı fonların elindeki hisselerde olası koordineli işlemlerin fiili dolaşım oranlarını yapay biçimde yüksek gösterebildiğine dikkat çekti. MSCI, SPK’nın fonların elindeki bazı payların halka açıklık oranlarının düzeltilmesini not etti ancak asıl önemli olanın bu düzenlemelerin uygulamada nasıl sonuç vereceği olduğunu vurguladı. Kasım 2026 incelemesine kadar yeterli ve inandırıcı ilerleme görülmemesi halinde Türkiye için uygun gördüğü uygulamaları değerlendirebileceğini de açıkladı.

Dolayısıyla Türkiye borsasında son günlerde yaşanan temizlik yalnızca içerideki satış baskısını yönetme operasyonu olarak görülmemeli.

Aynı zamanda Türkiye sermaye piyasasının uluslararası yatırımcıların baktığı kriterlere yaklaşma çabası olarak da okunmalı.

Borsada yıllarca küçüklerin borusu öttü

Burada daha büyük bir hikâye var.

Türkiye borsasında uzun yıllar boyunca alışılmışın tersine bir........

© Habertürk