Tarih bazen yalnızca geçmişi anlatmaz; bugüne de soru sorar. İşte 10 Ağustos tarihi de öylesine sıradan bir gün değildir. 10 Ağustos 1920, Türk milletinin hafızasında kara bir tarih olarak yerini alan Sevr Antlaşması’nın imzalandığı gündür. Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı sonrasında içine sürüklendiği teslimiyetin belgesi olan Sevr, yalnızca bir antlaşma da değildi. Bir devletin siyasi, askerî ve ekonomik bağımsızlığını ortadan kaldırmayı; Anadolu’yu parçalamayı ve Türk milletini kendi vatanında dar bir alana sıkıştırmayı hedefleyen bir tasarıydı. Sevr’in haritasına bakmak bile ne demek istediğimi anlatmaya yeter. Anadolu’nun dört bir yanı paylaşılmış, Türk milletinin yaşadığı topraklar üzerinde farklı hesaplar yapılmış, Boğazlar uluslararası bir komisyonun denetimine bırakılmış, ordunun gücü sınırlandırılmış, ekonomik bağımsızlık büyük ölçüde ortadan kaldırılmıştı. Kısacası; Devlet vardı ama devlet olma imkânı bırakılmıyordu. Millet vardı ama milletin kendi geleceğine karar verme hakkı elinden alınmak isteniyordu. Ancak, Sevr kâğıt üzerinde imzalanmış olsa da Türk milletinin iradesinde karşılık bulmadı. Anadolu’da başlayan Millî Mücadele, Sevr’in uygulanmasına izin vermedi. Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının öncülüğündeki mücadele, Sevr’i tarihin çöplüğüne gönderdi.

Ardından Lozan geldi. 24 Temmuz 1923'te........

© Günışığı Gazetesi