Ekonomide ‘déjà vu’ korkusu
‘Bu saatten sonra sıkı para politikasıyla, kemer sıkmakla, finansmanı daraltmakla sonuç alınacak yerler olmadığının’ söylenmesi bana, Naci Ağbal döneminde yine benzer iş dünyası temsilcilerinin söylemlerini hatırlattı.
Sizin de bazı zamanlarda ‘ben bunu daha önce yaşamıştım’ dediğiniz anlar olmuyor mu? Oluyorsa eğer işte buna ‘déjà vu’ (deja vü) diyoruz. Déjà vu Fransızca kökenli bir kelime ancak hemen hemen her dilde orijinal şekliyle kullanılıyor. Kelime anlamı ‘daha önce görüldü’ demek. Hem psikolojik hem de nörolojik açıdan incelenen bilimsel bir terim aslında. Yaşanan bir olayı, görülen bir yeri veya edilen bir sohbeti daha önceden yaşamışız, görmüşüz veya duymuşuz hissine kapılma durumunu ifade ediyor.
Bu hisse kapılmanın birçok nedeni var. Hafıza karışıklığı nedeni olabileceği gibi, beynin sağ ve sol lobu arasında veri işleme hızında milisaniyelik bir gecikme olması da ‘daha önce yaşanmışlık’ hissi veriyor. Ancak çokça; o an bulunduğumuz ortamdaki bazen bir nesne, bazen bir koku veya işitilen bir ses, geçmişte yaşadığımız ama tam olarak hatırlamadığımız ya da hatırlamayı istemediğimiz bir anıyla bizi eşleştiriyor. Beynimiz bu beraberliği ‘tamamen aynı an’ olarak yorumlayabiliyor.
Uzmanlara göre; eğer bu his çok sık tekrarlanıyorsa ve beraberinde baş dönmesi veya kafa karışıklığı getiriyorsa, bu durum nadiren de olsa ‘temporal lob epilepsisi’ gibi ‘nörolojik bir vakanın’ belirtisi olabilir diye adlandırılıyor.
Bütünleşik bir politika seti olmadığını sıklıkla söylüyoruz
MÜSİAD Başkanı Burhan Özdemir’in 16 Şubat 2026 Tarihinde Nefes Gazetesi ile yaptığı sohbette; enflasyonun artık sıkı para politikası ya da Merkez Bankası’nın yaptığı açılımlarla geriye gidecek noktayı geçtiğini, ülkemizde fiyatlamaları kontrol etmediğimizi düşündüğünü, hiçbir kurumun maliyet temelli fiyatlamaya çalışmadığını, ülkemizde son 2-3 yıldır uygulanan sıkı para politikasının seçim öncesinde karamsar havanın, şişirilmiş maliyetlerin belirli bir köpüğü olduğunu, programın o köpükleri aldığını, bu saatten sonra........
