“Bilinç korkunç bir lanettir. Düşü­nüyorum. Hisse­diyorum. Acı çe­kiyorum. Ve tüm bunların karşı­lığında tek iste­diğim, işimi yap­ma fırsatı.” Craig Schwartz (John Cusack), John Malkovich Olmak, 1999 (Se­naryo: Charlie Kaufman)

Önceki hafta pazar akşamı TCMB’nin açıklaması pi­yasayı gardı düşük yakaladı. Aslında piyasanın, içinde bu­lunduğumuz “koridor politi­kasını” unuttuğu ortaya çıktı. Diğer yandan sözlü müdahale ile sözle yönlendirme arasın­daki sınır iyice bulandı. Er­dem Başçı, bir ekonomistin sorusunu düzeltmiş, “söz ile” diye açıklık getirmişti.

Döviz piyasasında para oto­ritelerinin başlıca iki yöntemi vardır: doğrudan ve sözlü mü­dahale. Kur hareketleri belir­gin biçimde hızlandığında ya da oynaklık arttığında otori­teler bu yöntemlerden birine başvurabilir.

Japon para otoriteleri özel­likle sözlü müdahaleye sık başvurur. Ancak Fed’in “sözle yönlendirme” aracı salt verbal ya da oral bir anlam taşımaz. Gelecekteki muhtemel politi­ka patikasına ilişkin iletişim­dir; koşullara bağlı bir taahhüt niteliği taşır. Yeni Başkan Ke­vin Warsh sözle yönlendirme­nin normal dönemlerde sınır­lı kalması gerektiği görüşün­de. TCMB de Başkan Dr. Yaşar Fatih Karahan yönetiminde ön taahhütten kaçınan, veriye ve toplantı bazlı kararlara da­yanan benzer bir çizgi izliyor.

Malkovich’in kafasına girmeyin, koridora bakın

TCMB’nin açıklaması ne sözle yönlendirme ne de söz­lü müdahaleydi. Açık Piyasa İşlemleri (APİ) çerçevesinde operasyonel sadeleşmeye dö­nük bir adımdı. Bir hafta va­deli repo yeniden açıldı.

Bu karar öncelikle banka­ların aktif-pasif masalarını, analitik bilanço bölümleri­ni ve belirli ölçüde para piya­sası fonlarını ilgilendiriyor. APİ kararları bankaların fon­lama maliyetini değiştirdiği için Borsa İstanbul bankacılık endeksi (XBANK) buna tepki veriyor. Borsa İstanbul’un re­po ve para piyasalarında işlem bitiş valörünü bir ayla sınır­layan düzenlemesi ise, bizim okumamızla, ikinci halkayı kuruyor: Fiyatlama vadelerin­deki kısalma, aktarım meka­nizmasının doğal gecikmesini........

© Dünya