menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Yeni isyanların anlattıkları; Yönetilenler artık eskisi gibi yönetilmek istemiyor

26 0
18.10.2026

Özel haberlerimizi ve günün öne çıkan gelişmelerini kaçırmamak için BirGün’ün WhatsApp kanalını buraya dokunarak hemen takibe alabilirsiniz.

Kapitalizm çoklu bir kriz içinde. Kar oranları düşüyor, kaynaklar azalıyor, yeni güç merkezleri yükseliyor ve bununla beraber pastadan pay kapma kavgası şiddetleniyor. Bu krizin ve çatışmanın izlerini hayatın her alanında görüyoruz. Kapitalizmin kriziyle birlikte Lenin’in tanımlamasıyla “kapitalizmin en yüksek aşaması olan emperyalizm” de krizde. Mevcut kriz de zor yoluyla, askeri güç kullanılarak aşılmaya çalışılıyor.

Yeni toprak taleplerinin gündeme gelmesi, askeri müdahaleler, savaşlar ve tehditler emperyalizmin klasik kodlarının yansımaları. Başını Batılı emperyal güçlerin çektiği dünya genelindeki devasa militarizasyon dalgası, silah sanayine yapılan yatırımlar kapitalist-emperyalist sistemin kendi yapısal krizini savaş ve çatışmalarla aşma planlarının göstergeleri.

İSYAN DALGALARI DÖRT BİR TARAFI SARSIYOR

Kapitalizmin yeni yönelimleri ve krizlerinin neden olduğu sonuçlara bugünlerde somut veçhelerle tanık oluyoruz. Dünyanın tüm sokakları; Arjantin’den Belçika’ya, Fransa’dan Hindistan’a, Şili’den İtalya ve Arnavutluk’a her yerde öğrenciler, gençler, ezilenler, halk katmanları meydanlarda. Liselilerin, öğrencilerin, halkın öfkesi sarayları, şatoları, egemen düzeni sarsıyor. Dört bir tarafta muazzam halk gösterileri var.

Talepler, sorunlar, beklentiler ortak. Yönetenler artık eskisi gibi yönetemiyor, yönetilenler de eskisi gibi yönetilmek istemiyor. Aşağıdakilerin hoşnutsuzluğu ve itirazı bugünlerde Avrupa sokaklarından Güney Amerika ve Güney Asya meydanlarına her yerde.

Yönetilenlerin öfke selinden korkan egemenler, bu öfkeyi sönümlendirmek için türlü yollara başvuruyor. Bir tarafta aşırı sağ (neo faşistler) ile temas kurulurken diğer taraftan da sol-sosyalist güçler, sokağa çıkanlar “şeytanlaştırılmaya”, kriminalize edilmeye çalışılıyor.

TEKNO OLİGARKLAR VE LİBERAL FAŞİZMLER

Sokak hareketlerinin ve sandığın nasıl hedef alındığının en güncel çarpıcı örneklerini Fransa, Arnavutluk ve Brezilya’da görüyoruz. Fransa’da liselilerin başlattığı protestolar şiddetle eşitlenerek yoğun bir kara propaganda furyası başlatılmış durumda. Kurulan barikatlar, yakılan mağazalar üzerinden bir “Vandalizm” hikayesi pazarlanmaya çalışılıyor.

Aynı şey Brezilya’da da yaşanıyor bir başka biçimiyle. İkinci tura kalan Lula da Silva, Bolsonaro klanının ve Amerikan tekno oligarkların saldırılarıyla karşı karşıya. Tekno oligarklar yapay zeka algoritma üzerinden seçimlere müdahale ediyorlar. Halkın iradesini çalabilmek için sermaye sınıfı bir bütün olarak devrede. Güney Amerika’yı sol, ilerici, demokrat rejimlerden bir şekilde temizlemek istiyorlar.

Bu soldan “seyreltme” planı ABD’nin 4 Aralık 2025’te yayınladığı Ulusal Güvenlik Strateji Belgesi’nde bizzat yer alıyor. Her şey belli bir sistematik içerisinde ilerliyor, ne tesadüf ne de şaşırtıcı.

ASKERİLEŞEN JEOPOLİK VE EMPERYALİZM

Donald Trump liderliğindeki Amerikan emperyalizmi “arka bahçe” Güney Amerika’da yeniden hegemonyasını tesis etmek, burayı kendi etki alanına sokmanın derdinde. Belgede de........

© Birgün