Barış ve Demokratik Toplum Süreci’yle birlikte komün tartışması çölleşmiş ve skolastize olmuş politik-entelektüel zemini hareketlendiren temel tartışmalardan biri oldu. Konuya dair bugüne kadar çokça yazıldı, çizildi. Kimisi ideolojik-politik kimisi bilimsel-olgusal kimisi reel-politik kimisi açık hınç kimisi rövanşizm kapsamlı-maksatlı yazıların her biri kamusal tartışmanın içerisinde yer aldı.

Hint-Avrupa kökenli komün kelimesi, anlam itibariyle çok sayıda gösterene sahiptir. Kürtçe’de bir araya gelmek, topluluk, topluca gibi anlamları var. Türkçede ise belli bir hedef ekseninde bir araya gelmeyle özdeşleştirilir ve TDK’de komün “Beraber çalışıp geliri paylaşmak üzere bir araya gelen topluluk” olarak tanımlanır. Fransızca, Latince, İngilizce gibi dillerde komün bir araya gelmek, müşterekler, yönetmek gibi anlamları da barındırır. Yani komün kamusal olana dairdir, kamuyla ilgilidir, ortalıkları ve bir araya gelişleri imler. Makro bir idari modellemedir.

Her ne kadar sıklıkla örtüşük şekilde ifade edilse de komün, salt ekonomik bir birim değildir. Alt yapısal ilişkilerle sınırlı çerçeveler üzerinden tanımlanamaz. Üretim-dağıtım-tüketim üçlüsüne daraltılamaz.

Yine komün devleti bilinçaltında barındıran bir hiyerarşi ve tahakküm alanı değildir. Komün, totaliter bir üretim-dağıtım birimi ve hegemonya alanı olarak ifade edilirse bu, komünü bir tür karikatürize etme ve içini boşaltmadır. Bu, komüne dair olgusal tartışmanın yerine ideolojik yanılsamayı ikame etme olarak ifade edilebilir. Bu kapsamda komün kimi kesimlerce ifade edilen “Sovyetik bir total devlet” ve/ya devletin kök hücresi değil, bilakis devlet mantığına karşı gelişen, hiyerarşi ve tahakküm ilişkilerini yeniden üretmek yerine onları çözmeyi hedefleyen bir........

© Yeni Yaşam