40'lı yaşlardan sonra kilo vermenin zorlaştığını, eskiden kolayca korunan kilonun artık daha fazla çaba istediğini ve özellikle göbek çevresi gitmeyen yağ dokusu artışını pek çok kadın dile getiriyor ve öncelikle menopoz başlangıcı lehine yorumlayarak endişe ediyor. Bunun nedeni, düşünülenin aksine yalnızca “metabolizmanın yavaşlaması” ya da dengesi bozulan hormonlar değil. Yaşla birlikte sessizce azalan kas kütlesi, bu değişimin en önemli parçalarından biri.

Kaslarımız yalnızca hareket etmemizi sağlayan dokular değildir. Vücudun enerji harcamasında, glukoz metabolizmasında, insülin duyarlılığında ve fiziksel bağımsızlığın korunmasında önemli rol oynarlar. Yaş ilerledikçe kas dokusunu korumak bu nedenle estetik bir hedef olmaktan çıkıp metabolik ve fonksiyonel sağlığın temel unsurlarından biri haline gelir.

30'lu yaşlardan sonra başlayan sessiz kayıp 40lı yaşlarda kendini aşikar olarak belli eder.

İnsan vücudu genç erişkinlik döneminde ulaştığı kas kütlesini sonsuza kadar korumaz. Yaşla birlikte kas proteinlerinin yapımı ve yıkımı arasındaki denge giderek değişir.

Özellikle fiziksel aktivitenin azalması, sedanter ağırlıklı yaşam, hormonal değişiklikler, yetersiz protein alımı ve kronik hastalıklar bu süreci hızlandırabilir.

İleri yaşlarda ortaya çıkan ve sarkopeni olarak adlandırılan durum yalnızca kasların küçülmesi değildir. Kas gücü ve fiziksel performanstaki azalma da işin önemli bir parçasıdır. Bu nedenle kişinin tartıda kilosu çok değişmese bile vücut kompozisyonu yıllar içinde belirgin biçimde değişebilir.

Daha az kas, daha az hareket ve buna eşlik eden yağ dokusundaki artış birbirini besleyen bir döngü oluşturabilir.

Metabolizma gerçekten yaşla birlikte yavaşlıyor mu?

Evet, ancak burada önemli bir ayrıntı var.

Metabolizma yavaşlamasını sadece yaşlanma olarak görmek fazla basit bir açıklama. Günlük enerji harcamasının önemli bileşenlerinden biri olan bazal metabolizma, vücudun dinlenme halindeyken harcadığı enerjidir. Kas dokusu bu enerji tüketiminin önemli bileşenlerinden biridir.

Dolayısıyla yaşla birlikte kas kütlesi azaldığında ve günlük hareket miktarı düştüğünde toplam enerji ihtiyacı da azalabilir.

Bu durumda 30 yaşında kilo korumaya yeten bir beslenme düzeni, 55 yaşında aynı sonucu vermeyebilir. Aynı miktar yemek, hatta daha az bile yemek, kilo korunması için yeterli olmayabilir.

Üstelik sorun yalnızca daha az kalori yakmak değildir. Kas dokusunun azalması, vücudun glukozu kullanma kapasitesini ve fiziksel dayanıklılığı da etkileyebilir.

Bu nedenle orta yaşlardan itibaren “daha az yemek” kadar önemli başka bir hedef vardır:

Yaşlandıkça neden daha fazla proteine ihtiyaç duyuyoruz?

Burada ilginç bir biyolojik mekanizma devreye giriyor: anabolik direnç.

Protein tükettiğimizde aminoasitler kas proteinlerinin sentezinde kullanılır. Genç yaşlarda nispeten küçük miktarlardaki protein bile kas protein sentezini belirgin........

© Yeni Ankara