1) İşe İade Davası Nedir?

İşe iade davası, işverenin geçerli bir neden göstermeden veya haksız olarak işten çıkardığı işçinin, işe geri dönmek amacıyla açtığı, iş güvencesi kapsamında olan bir davadır. "İşe geri dönüş davası" veya "işe dönüş davası" olarak da bilinen bu dava, işçinin işine devam etmesini veya işe başlatılmaması halinde tazminat almasını sağlar.

· İşe İade Davasının Diğer Davalardan Farkı:

İşçilik alacağına dayalı açılan davalar bir eda davası niteliğinde olup; işe iade davaları tespit davası niteliğindedir. İşçilik alacağı talepli davalarda verilen mahkeme kararı ilamlı icra takibine konulabilirken işe iade davalarında verilen kararlar tespit niteliğinde olduğundan ilamlı icra takibine konu edilememektedir.

Yargıtay kararlarına göre işe iade davaları ile işçilik alacağı talepli davalar aynı davada görülmesi mümkün değildir. Bunun nedeni yukarıda izah ettiğimiz üzere işçilik alacağı davalarının eda davası yani bir alacak davası, işe iade davasının ise tespit davası olmasından kaynaklanmaktadır.

· İşçilik Alacağına Dayalı Davalar ile İşe İade Davaları Aynı Davada Görülemese De, Arabulucuk Başvurularında Her İki Talebe Yönelik Aynı Başvuru Yapılabilir Mi?

Usul ekonomisi açısından her ne kadar hukuka aykırılık bulunmasa da; aynı davada her iki talepte ileri sürülemediği gibi aynı arabuculuk başvrusunda da her iki talebe yönelik başvuruda bulunulması işçinin işe iade talebinin niyetini sorgulatan bir durum haline gelebilir. Dolayısıyla her iki talep arasında irade bakımından çelişki bulunmaktadır. İşe iade davalarının samimi olmadığı ileri sürülebilir. Usul ekonomisi açısından hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

· İşe İade Davası Feshe Bağlı Tazminat Davasına Etki Eder Mi?

Öncelikle hangi alacakların feshe bağlı alacaklar olduğunu belirtmemiz önem teşkil etmektedir. Feshe bağlı alacaklar; kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin alacağı ve ihbar tazminatıdır. Bu alacak kalemleri ancak iş sözleşmesinin feshi halinde talep edilebilir bir hale gelmektedir. Bu nedenle bu alacak kalemlerine “feshe bağlı alacaklar” denmektedir.

Feshe bağlı olmayan alacaklar ise; ücret alacağı, fazla mesai alacağı ve benzeri alacaklardır. Bu alacakların talep edilebilmesi için iş sözleşmesinin sona ermesi gerekmemektedir. Bu alacaklar iş akdinin devamı süresince de talep edilebilir, hatta arabuluculuk yoluna da gidilebilmektedir. Feshe bağlı olmayan her türlü alacak talebine ilişkin davanın görülmesinde ve taleplerin kabul edilmesinde işe iade davasının bir etkisi yahut engeli yoktur. Çünkü bu alacakların fesihle bir ilgisi bulunmamaktadır.

Belirtmeliyiz ki; işe iade davası neticelenmeden -kesinleşmeden- feshe bağlı işçilik hak ve alacakların doğması mümkün değildir.

İşçi tarafından açılan işe iade........

© Hukuki Haber