Orta Doğu Kördüğümünün Psikolojik Anatomisi: Kamtza ve Bar Kamtza Sendromu
Orta Doğu Kördüğümünün Psikolojik Anatomisi: Kamtza ve Bar Kamtza Sendromu
Bugün Orta Doğu denildiğinde akla ilk gelen kelimeler ne yazık ki barış değil; bitmek bilmeyen füzeler, diplomatik kördüğümler, aşırı uç fikirler ve dinmeyen bir gözyaşı. Dünya liderleri, analistler ve tarihçiler her gün ekranlarda "Bu kriz nasıl çözülür?" sorusuna yanıt arıyor. Ancak bazen geleceğin şifreleri, geçmişin tozlu sayfalarında gizlidir.
Yahudi teolojisinin ve kültürünün yapı taşlarından biri olan Talmud literatüründe yer alan, tarihin en ibretlik kıssalarından biri olan Kamtza ve Bar Kamtza hikayesi, adeta günümüz Orta Doğu jeopolitiğinin, sosyolojik çöküşünün ve uluslararası siyasetin aynadaki birebir yansıması.
Peki, "Kudüs, Kamtza ve Bar Kamtza yüzünden yıkıldı" sözü ne anlama geliyor? 2000 yıl önce yaşandığı rivayet edilen bir ziyafet krizi, bugünkü Gazze’yi, Lübnan’ı, Tel Aviv’i ve Washington’ın sessizliğini nasıl bu kadar net açıklayabiliyor? İşte tarihin en büyük kehanetlerinden birinin anatomisi...
Kamtza ve Bar Kamtza Hikayesi Nedir? (Kudüs’ün Yıkılış Kıssası)
Milattan Sonra 70 yılında, Roma İmparatorluğu’nun Kudüs’ü kuşatıp İkinci Tapınak’ı (Beytülmakdis) yerle bir etmesinden hemen önce, şehirde büyük bir toplumsal çürüme yaşanıyordu. Talmud (Gittin 55a-56b), bu felakete yol açan kıvılcımı trajikomik bir ziyafet hatasıyla anlatır.
Kudüs’ün en zengin adamlarından biri devasa bir ziyafet verir. Bu zenginin Kamtza adında çok sevdiği bir dostu, Bar Kamtza adında ise nefret ettiği bir düşmanı vardır.
Ev sahibi, hizmetkârına "Git ve dostum Kamtza’yı çağır" talimatını verir. Ancak isimlerin benzerliğinden ötürü hizmetkâr büyük bir hata yapar; davetiyeyi yanlışlıkla can düşmanı olan Bar Kamtza’ya götürür.
Gurur, Kibir ve Reddedilen Barış Eli
Bar Kamtza davetiyeyi aldığında şaşırır ama umutlanır: "Herhalde aramızdaki buzları eritmek, barışmak istiyor" diyerek en güzel kıyafetlerini giyer ve ziyafete katılır.
Ancak ev sahibi, salonda düşmanını gördüğü an öfkeden deliye döner. Yüzlerce misafirin önünde Bar Kamtza’nın yanına giderek bağırır: "Senin burada ne işin var? Derhal evimi terk et!"
Sakin kalmaya çalışan Bar Kamtza, toplum içinde küçük düşmemek için........
