menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Amerikan demokrasisi

46 0
25.10.2026

Amerika’nın seçim sistemi son derece saçma, karmaşık ve adaletsizdir. ABD, kurulduğundan beri aynı sistemi uyguluyor. 250 yılda seçim kanununda sadece bir değişiklik yaptılar. İlk başta partiler sadece başkan adayı gösteriyorlardı. Seçimleri kaybeden ama ikinci gelen başkan adayı, otomatik olarak başkan yardımcısı oluyordu. ABD’nin ikinci başkanı olan Adams’ın yardımcısı, seçimleri kaybeden Jefferson oldu. Jefferson dört yıl boyunca Adams’ı baltaladı. Hizmet etmesini engelledi. Seçimi kaybeden başkan adayının rakibinin yardımcısı olmasının ülkeye zarar verdiğini yaşayarak tecrübe eden Adams ve Jefferson, seçimlerden önce anlaşarak 235 yıldır yürürlükte olan başkan ile başkan yardımcısının birlikte aday gösterilmeleri, kazanmaları ve kaybetmeleri sistemini getirdiler. Bir sonraki seçimlerde Jefferson Adams’a karşı aday oldu ve seçimleri kazandı. Zira onun yaptıkları yüzünden Adams başarısız olmuştu. Seçim sisteminde o kadar çok adaletsizlik var ki saymakla bitmez. Seçimleri çok oy alan değil çok delege elde eden kazanıyor. Mesela Hillary Clinton Trump’tan 3 milyon oy fazla almasına rağmen seçimleri kaybetti. Al Gore’ da Bush’tan beş yüz bin fazla oy almıştı. 40 milyondan fazla nüfusu olan Kaliforniya ile yarım milyon nüfusu olan Wyoming’in senatör sayısı aynı, ikişer tane. Yani Kaliforniya’da 20 milyon, Wyoming’te 250 bin vatandaşa bir senatör düşüyor. Milyondan fazla seçmeni olan başkentin senato da ve mecliste temsilcisi yok. Çünkü Washington nüfusunun yarısı siyahi. Oyların €-�’ını Demokratlar alıyor. Cumhuriyetçiler, Demokratların kazanacağı kesin olduğundan, Washington’a senato ve mecliste koltuk tahsis edilmesini kabul etmiyorlar. Washington’un valisi de yok. Washington yalnız değil. ABD’ye 1898 senesinde katılan Porto Rico, Guam, Virjin Adaları, Samoa ve Mariana adalarında yaşayan vatandaşlarında kongrede temsilcileri yok. ABD’de eyaletler nüfuslarına göre milletvekili çıkarırlar ve bütçeden pay alırlar. Yakın zamana kadar nüfus hesaplanırken 5 zenci 3 beyaza eşit kabul edilirdi. Mesela bir eyalette 100 bin siyahi yaşıyorsa nüfusa 100 bin değil 60 bin olarak eklenirdi. Hala kuruluş belgelerinde bu sistemi muhafaza eden eyaletler var. Maille ve postayla oy kullanılması da demokratik değil. Zenginler bu yöntem sayesinde fakirlerin oylarını satın alıyorlar. Oyların 0 kadarı mail ve postayla kullanılıyor. Seçim bölgeleri........

© Habererk