PMI alarm veriyor: Sorun artık geçici değil, yapısal
Jeopolitik riskler yalnızca enerji fiyatlarını yukarı taşımıyor aynı zamanda tedarik zincirlerini, teslimat sürelerini ve ihracat pazarlarını da olumsuz etkiliyor. Nitekim haziran ayında tedarikçilerin teslim süreleri uzamaya devam etti. Her ne kadar bu bozulmanın hızı önceki aylara göre yavaşlamış olsa da enerji ve hammadde maliyetleri üzerindeki baskı sürüyor.
Haziran PMI verileri bize, Türkiye ekonomisinin yalnızca enflasyonu düşürmek değil, aynı zamanda üretim dinamizmini yeniden güçlendirmek gibi yapısal bir gündemi de bulunduğunu hatırlatıyor. İmalat sanayiinin sıkıntılarına bu yüzden kayıtsız kalamayız.
İmalat sanayisi ekonominin en erken sinyal veren alanlarından biridir. Bu nedenle satın alma yöneticilerinin beklenti ve faaliyetlerini ölçen PMI verileri yalnızca bugünü değil, önümüzdeki aylara ilişkin ekonomik görünümü de yansıtır.
Haziran ayında açıklanan İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI verileri, bu açıdan düşündürücü bir tablo ortaya koydu. Veriler, firmaların daha az üretim yaptığını, daha az sipariş aldığını, istihdamı daralttığını ve stoklarını azaltarak belirsizliklere karşı savunmacı bir pozisyon aldığını gösteriyor.
Mayıs ayında görülen sınırlı toparlanma, dipten dönüşün başladığı yönünde temkinli bir iyimserlik yaratmıştı. Ancak haziran sonuçları bunun kalıcı olmadığını ortaya koydu.
Yeniden daralma bölgesinde
Mayıs ayında 49,8 ile toparlanma umudunu canlı tutan PMI endeksi, haziranda 47,1’e gerileyerek yeniden belirgin daralma bölgesine indi. Böylece imalat sektöründe faaliyet koşullarındaki bozulma üst üste 27’nci aya ulaşmış oldu.
- Üretim yeniden daralırken toplam yeni siparişler belirgin şekilde geriledi.
- Mayısta artış gösteren ihracat siparişleri de yeniden düşüşe geçti.
- Siparişlerdeki zayıflama satın alma faaliyetlerini aşağı çekerken firmalar istihdam azaltmayı sürdürdü.
Hem hammadde hem de nihai ürün stoklarının azaltılması, sanayicinin yakın döneme ilişkin talep beklentilerinde iyimser olmadığını ve temkinli davrandığını gösteriyor.
Sorun yalnızca jeopolitik riskler değil
Raporda öne çıkan nedenlerin başında Orta Doğu’daki çatışmaların yarattığı belirsizlik geliyor. Jeopolitik riskler yalnızca enerji fiyatlarını yukarı taşımıyor aynı zamanda tedarik zincirlerini, teslimat sürelerini ve ihracat pazarlarını da olumsuz etkiliyor. Nitekim haziran ayında tedarikçilerin teslim süreleri........
