menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Kademeyi bekleyenler hem emekli olamıyor, hem emekli aylıkları düşüyor

100 0
22.09.2026

Çalışıyorsunuz, prim ödüyorsunuz; ay ay artan emekli aylığı yıl de­ğişince düşebiliyor.

Emeklilik sisteminde­ki en büyük çelişkilerden biri tam olarak burada or­taya çıkıyor. Çalışıyorsu­nuz. İşçi ve işveren olarak SGK primleriniz ödeni­yor. Üstelik prime esas kazancı­nız yükseldikçe ödediğiniz prim de yükseliyor.

Normal olarak bunun karşı­lığında gelecekte bağlanacak emekli aylığınızın da yükselme­sini beklersiniz. Nitekim aylık bazda baktığımızda, özellikle yüksek prime esas kazanç üze­rinden çalışanlarda ödenen her ilave ayın primi gelecekte bağ­lanacak emekli aylığını artıra­biliyor.

Ancak takvim yılı değiştiğin­de başka bir mekanizma devreye giriyor: emekli aylığı hesabında­ki güncelleme sistemi. Böylece bir taraftan çalıştığınız ve prim ödediğiniz için emekli aylığınız ay ay artıyor gibi görünürken, di­ğer taraftan yıl değişiminde or­taya çıkan hesaplama farkı ne­deniyle gelecekte bağlanacak aylığınız düşebiliyor.

Üstelik prime esas kazancı asgari ücret veya asgari ücrete yakın olanlarda durum daha da dikkat çekici. Bu grupta ilave ça­lışmanın emekli aylığına katkısı son derece sınırlı kalabildiği gibi bazı durumlarda aylık bazda da­hi düşüş ortaya çıkabiliyor. Or­tada oldukça karmaşık ve sigor­talının aleyhine sonuç üretebi­len bir sistem var.

Ay ay kazanıyorsunuz, yıl atlarken kaybedebiliyorsunuz

Çalışmaya devam etmenin emekli aylığı üzerindeki etki­sinde en önemli unsurlardan bi­ri SGK’ya bildirilen prime esas kazançtır. Ancak her ilave prim günü emekli aylığını aynı mik­tarda artırmıyor.

Asgari ücret düzeyinde veya buna yakın kazançlarda artış çok sınırlı kalabilir; bazı örnek­lerde aylıkta 30-40 TL civarında düşüş dahi görülebilir.

2026 yılı aylık brüt asari üc­retinin 33.030 TL olduğu kabu­lüyle, bir aylık ilave çalışmanın gelecekte bağlanacak emek­li aylığına yaklaşık etkisi şöyle (TABLO):

Tablo ilk bakışta şunu söylü­yor: Prime esas kazanç yüksel­dikçe çalışmaya devam etmenin emekli aylığına olumlu katkısı da yükseliyor. Asgari ücretin 2,5 katında bir aylık ilave çalışma­nın yaklaşık etkisi 170 TL, üç ka­tında 200 TL, dört katında 270 TL, beş katında 335 TL, altı ka­tında 400 TL, yedi katında 470 TL, sekiz katında 540 TL, dokuz katına ulaşan kazançlarda ise 600-650 TL civarında.

Örneğin asgari ücretin üç ka­tı üzerinden çalışan bir sigor­talı bir yıl daha çalıştığında, ba­sit hesapla gelecekteki aylığı­na yaklaşık 2.400 TL ilave katkı sağlamış gibi görünüyor. Asgari ücretin beş katında bu etki yak­laşık 4.020 TL’ye, sekiz katında 6.480 TL’ye, dokuz katında ise 7.200-7.800 TL’ye kadar çıkıyor.

Buraya kadar sistemin man­tığında bir sorun görünmüyor: Daha yüksek prim ödüyorsunuz, daha uzun süre çalışıyorsunuz ve gelecekteki emekli aylığınız yükseliyor. Fakat takvim yılı de­ğiştiğinde hesap değişiyor.

Ay ay artış var, yıl değişince kayıp var

Sigortalının çalışması nede­niyle oluşan aylık artış ile emek­lilik talep yılının değişmesinden kaynaklanan fark birbirinden ayrı iki etki. Bir tarafta çalışılan her ilave ay, ödenen prim ve pri­me esas kazanç bulunuyor. Di­ğer tarafta ise geçmiş kazançla­rın emekli aylığı hesabına taşın­masında kullanılan güncelleme mekanizması var.

Son yıllardaki örnekler bu ikinci etkinin ne kadar önem­li olduğunu açık biçimde gös­teriyor. 2022’den 2023’e geçer­ken yaklaşık yüzde 17, 2024’ten 2025’e geçerken yaklaşık yüzde 31, 2025’ten 2026’ya geçerken yaklaşık yüzde 5 oranında fark ortaya çıktı.

2026 yılında emekli olmak ye­rine emekliliği 2027 yılına ka­lanlar bakımından ise mevcut tahminler yaklaşık yüzde 2-3 düzeyinde yeni bir kayıp ihtima­line işaret ediyor. Kesin oran yıl sonu verileriyle belli olacak.

2022 → 2023:  | 2024 → 2025: 1 | 2025 → 2026: %5 | 2026 → 2027: %2-3

-2026-2027 oranı tahmindir, kesin oran yıl sonu verileriyle netleşecektir.

İşte sistemdeki temel çelişki burada. Sigortalı bir taraftan ça­lışıyor, işçi ve işveren primleri ödeniyor. Özellikle yüksek pri­me esas kazanç üzerinden........

© Dünya