Büyük güçlerin kaçınılmaz kaderi
İbn Haldun’un devletlerin doğuşu, yükselişi ve çöküşüne dair ortaya koyduğu yaklaşım, bugün hâlâ geçerliliğini koruyor. İbn Haldun, devletleri adeta canlı bir organizmaya benzetir: doğarlar, büyürler, olgunlaşırlar ve nihayetinde çözülerek tarihe karışır, ölürler. Tarihsel bir gözlem olarak baktığımızda bu yaklaşımın doğruluğu her yönden kendisini gösteriyor
Tarih, bu yaklaşımın veya tezin sayısız örnekleriyle doludur. Yüzyıllarca Akdeniz bölgesine hükmetmiş Roma İmparatorluğu, yine yüzyıllarca Afrika, Asya ve Avrupa’ya hükmetmiş Osmanlı İmparatorluğu, “Üzerinde güneş batmayan imparatorluk” olarak anılan Britanya İmparatorluğu, aynı şekilde Sovyet İmparatorluğu, “Ben sizin en yüce Rabbinizim” diyen Firavun İmparatorluğu, Sovyet İmparatorluğu.
Bu imparatorluklar ve sair devletler yıkılışlarında insanın hastalığı esnasında vücudun sancıları gibi sinyal vermişlerdi. Vücudu ölüme götüren sancıların........
