İZLE Çavuşesku’nun Termometresi 2’li Görüş İki Savaş Bir Yazar Cumhuriyet’in Edebiyatı Varsayılan Ekonomi Yakın Tarih Tümünü Gör

Çavuşesku’nun Termometresi

Cumhuriyet’in Edebiyatı

OKU Yazılar Röportajlar Çeviriler D84 INTELLIGENCE Asterisk2050 Yazarlar Kitap Yorum

D84 FYI Hariçten Gazel ABD Gündemi Avrupa Gündemi

Petrol Fiyatları Demokrasileri Dürtüyor 

ABD ve İsrail’in İran saldırısı ile birlikte yaşanan gelişmeler petrol fiyatlarını 70 dolar seviyesinden 100 dolar seviyesinin üzerine çekti. Petrol, her zaman siyasi gerilimlerden ve gelişmelerden etkilenen bir meta olageldi. İlk olarak 1970’lerdeki petrol krizi ile petrolün siyaseti gündeme gelirken sonrasında zaman zaman petrol fiyatlarının siyasi gelişmelere etki ettiğine tanıklık ettik.

Son dönemde elektrikli araçlar, alternatif enerji kaynakları popülerleşmeye ve enerji kullanımında petrolün yerini almaya başlamasa da petrole olan hassasiyet hala yüksek şekilde devam ediyor. Bulunan yeni rezervler kolay kolay petrol çağının kapanmayacağını bize gösteriyor. Petrol aynı zamanda bir ülkenin ekonomi-politik hikayesini de doğrudan etkiliyor. Özellikle doğal kaynaktan elde edilen gelire dayanan otoriter rejimler, petrol fiyatlarını hassas şekilde izliyor. Petrol fiyatları ve uluslararası siyaset arasındaki ilişkiye göz atmak bu noktada faydalı olacaktır.

Dalgalanan Petrol Dalgalanan Uluslararası Dengeler

1970’li yıllarda ABD’nin İsrail’e verdiği desteği protesto etmek isteyen Arap ülkeleri, petrol arzını kısarak ve ihracatı askıya alarak petrol fiyatlarının yükselmesine neden olmuştu. Petrole bağımlı olan ve Bretton Woods sistemine dayanmış halde ekonomilerini yürüten Batılı ülkeler bu soruna köklü bir çözüm bulamamış ve zincirleme reaksiyon nedeniyle İkinci Dünya Savaşı sonrası küresel ekonomik model dönüşüme uğramıştı.

2003 yılına kadar 20-30 dolar civarında gezinen petrolün varil fiyatına 2003 yılında bir şeyler olmaya başladı. Aralık 2002’de başlayan Venezuela genel grevi ülkenin yaklaşık 3 milyon varil/günlük üretiminin üçte ikisini ilk aşamada devre dışı bıraktı. Sonrasında Amerika’nın Irak işgali ve Irak’taki petrol üretiminin aksaması da eklenince varil petrol fiyatı 100 dolarları aştı ve 2000’li yılların sonuna kadar bu şekilde ilerledi. Temmuz 2008’de 147 doları gören petrol fiyatının bu kadar yükselmesinde başta Çin olmak üzere petrol talebi de rol oynadı.

2008 küresel finans krizinde üretimin düşmesi ile petrole olan talep de azalınca petrol fiyatları aşağı yuvarlanmaya başladı. Arap Baharı sırasında ise petrolün fiyatı 100 doların üzerine çıktı. 2014’teki kritik OPEC kararı sonrasında 71 dolara düşen fiyatlar büyük........

© Daktilo1984