Geçen haftaki yazımı “Yeni Dünya Düzeni” üzerine kurmuştum. Zaten Davos’ta da ağırlıklı olarak masaya yatırılan buydu. Birkaç gün önce imzalanan AB-Hindistan serbest ticaret anlaşması, bu yeni dönemin yalnızca bir “ticaret” başlığı olmadığını; jeopolitik, tedarik zinciri ve ittifak arayışlarının iç içe geçtiği yeni bir küresel düzenin hızlandığını gösterdi.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in “tüm anlaşmaların anası” dediği bu mutabakat, yaklaşık 20 yıllık bir sürecin sonunda geldi. Anlaşma, iki tarafın toplamda yaklaşık 2 milyar insanı kapsayan bir serbest ticaret alanı inşa ettiğini ve küresel ekonomide yaklaşık dörtte birlik bir ağırlığa denk geldiğini vurgulayan açıklamalarla duyuruldu.

Bu, Trump döneminin “tarife silahı”nı olağanlaştırdığı dünyada, ülkelerin ABD’ye bağımlılığını azaltmayı bir zorunluluk olarak görmeye başladığının da işareti.

Avrupa Birliği için bu anlaşma, “stratejik özerklik” arayışının ekonomik ayağı. Avrupa sanayisi bir yandan Çin’in düşük maliyetli ürünleriyle bir yandan da ABD’nin öngörülemez tarifeleriyle sıkışmış durumda. Anlaşmanın özellikle otomotivdeki boyutu bunu çok açık gösteriyor: Hindistan’ın ithal otomobile uyguladığı tarifeler çok yüksek (bazı kategorilerde yüzde 110 seviyelerine kadar çıkmıştı) ve bu, Avrupa markaları için fiilen bir bariyerdi. Yeni anlaşmayla otomobillerde tarifeler kademeli biçimde ciddi şekilde aşağı çekiliyor; Reuters, lüks segmentte ilk aşamada yüzde 30 seviyelerine inen oranlardan ve kotalardan söz ediyor.

Bu da Avrupa otomotiv endüstrisinin “yeni pazar arayışı” açısından Hindistan’ı stratejik bir nefes alanı haline getiriyor. Hindistan açısından ise anlaşma iki kapıyı aynı anda açıyor: Avrupa pazarına daha güçlü erişim (özellikle tekstil, mücevher, deri gibi emek-yoğun sektörlerde avantaj), AB ile daha geniş bir “stratejik gündem” üzerinden güvenlik, teknoloji, araştırma ve hizmetler alanında derinleşme.

Bu, Hindistan’ın kendini ABD-Çin arasındaki sıkışmadan çıkarıp “çoklu ortaklıklarla” büyüten bir aktöre dönüştürme........

© Cumhuriyet