Vergide Dünya Halleri – 2026 / 4
VERGİ DÜNYASINDAKİ YENİ DÜZENLEMELER…
İnsanlık tarihi, bireylerden çok bağlantıların kurduğu ağların tarihidir.
Güç, her çağda bilgiyi üretenlerden çok onu organize edenlerin elinde olmuştur. Ortak hikâyeler, milyonlarca insanı aynı amaç etrafında birleştiren görünmez bağlardır.
Yazı ve matbaa, insanlığın kolektif hafızasını büyüterek medeniyetleri hızlandırdı. Dijital çağ, bağlantıyı sınırsız hale getirirken gerçek ile kurgu arasındaki sınırı inceltti.
Harari’nin Nexus adlı kitabından esintilerle bu bültenimize başlamak istedim. Bugün gündem çok yoğun. Yurt içinden vergide ilişkin gelişmeler bir hayli yekûn tutuyor. Başlayalım isterseniz…
1.Türkiye Yüzyılı Yatırım İçin Güçlü Merkez Programı Açıklandı…
“Türkiye Yüzyılı Yatırım İçin Güçlü Merkez Programı”, Türkiye’yi bölgesel bir üretim, finans ve ticaret üssü haline getirmeyi hedefleyen geniş kapsamlı bir teşvik ve vergi paketi. Açıklanan düzenlemelerin odağı açık: vergiyi düşür, istisnaları artır, sermayeyi çek.
1) Kurumlar vergisinde sert indirimler…
En dikkat çekici adım bu: İmalatçı-ihracatçı şirketler: civarından %9’a düşürülüyor. Diğer ihracatçı şirketler için ’e çekiliyor.
Bu, özellikle üretim ve ihracat yapan firmalar için çok güçlü bir rekabet avantajı anlamına geliyor.
2) Transit ticaret ve yurt dışı işlemler: sıfır vergiye yakın sistem…
Programın en iddialı kısmı:
Transit ticaret kazançları: İstanbul Finans Merkezi içinde 0 vergi istisnası (tam muafiyet)
Dışında istisna. Ne değişti?
Daha önce P olan teşvik 0’e çıkarılıyor. Süre 20 yıl.
Nitelikli çalışanlara ücret istisnası ve Finans şirketlerine geniş vergi avantajı.
Amaç küresel şirketlerin bölgesel merkezlerini Türkiye’ye taşımak.
Bu düzenleme Türkiye’yi Singapur / Hong Kong tarzı bir ticaret merkezi yapmayı hedefliyor.
3) Hizmet ihracatına tam teşvik…
Yurt dışına verilen mimarlık, mühendislik, tasarım, yazılım, eğitim ve sağlık gibi hizmetlerden elde edilen kazançlara uygulanan yüzde 80’lik indirim, elde edilen gelirin tamamının Türkiye’ye getirilmesi şartıyla yüzde 100’e çıkarılacak. Zaten bu kadar çıktı. Sonraki satırlarda detaylandıracağız.
4) Yurtdışı Varlıkların Türkiye ‘ye Getirilmesi İçin Yeniden Varlık Barışı Gelecek…
Yeni düzenleme, yurt dışındaki varlıkların( para, altın, menkul kıymetlerin ) %2–3 düşük vergiyle Türkiye’ye getirilmesini ve buna karşılık vergi incelemesi muafiyeti sağlanmasını öngörüyor. Ancak önceki deneyimlere göre bunun etkili olması için kambiyo, gümrük ve bankacılık düzenlemeleriyle desteklenmesi şart.
5) Yurt Dışında Yaşayan Kişilerden Türkiye ‘ye Gelenlere Vergi Muafiyeti Geliyor…
Yurt dışında yaşayan ve son 3 yıldır Türkiye’de vergi mükellefi olmayan kişiler Türkiye’ye gelirse:
Yurt dışı gelirleri 20 yıl boyunca vergilenmeyecek. Sadece Türkiye’de kazandıkları gelirler vergilendirilecek. Miras (veraset) vergisi %1’e düşürülecek
Ancak bu avantajın tam olarak nasıl uygulanacağı (istisna, muafiyet vb.) henüz net değil. Bu, klasik “vergi cenneti benzeri” bir çekim mekanizmasıdır.
Programın bütününe bakınca net tablo şu:
Vergi oranları düşürülüyor. İstisnalar genişletiliyor. Özellikle uluslararası sermaye hedefleniyor. Amaç Vergiyle rekabet modeliyle Türkiye’yi “bölgesel yatırım ve yönetim merkezi” yapmayı amaçlıyor.
İhracatçıya doğrudan vergi indirimi,
Finans ve ticareti neredeyse vergisiz hale getirme,
Yabancı sermayeyi agresif teşviklerle çekme,
Bu model başarılı olursa Türkiye bölgesel merkez olabilir. Ama riskli tarafı nedir derseniz?
Vergi gelirlerinde azalma, Teşviklerin kalıcı yatırım üretip üretmeyeceğini zaman gösterecek. Bardağın boş tarafından bakınca hazine tam takır, kuru bakır! İhracatçı, imalatçı........
