menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Nihat Behram’dan uslanmayan, paslanmayan şiirler: DüşlüYorum

32 0
04.06.2026

Nihat Behram’ı ilk kez 1976’da, bir Ankara mitinginde gördüm; arkası açık bir pikabın üstünde, sırtında yeşil parkası, "Dövüşe Dövüşe Yürünecek"i okuyordu. Hayatımız Üstüne Şiirler (1972) ve Fırtınayla Borayla Denenmiş Arkadaşlıklar (1974) kitaplarındaki şiirlerini neredeyse ezberlemiş biri olarak, yeni aldığım son kitabına adını veren, gücünü ince imgelerden değil, kollektif duygu yaratma kapasitesinden alan, şiirden çok bir çağrı, bir ağıt ve bir manifesto arasında duran hibrit bir metin olan bu şiiri - hele de kendi sesinden – dinlerken, tüylerim diken diken olmuştu…

Altıncı sayısından itibaren Nihat Behram’ın da katıldığı, Yılmaz Güney’in Ocak 1978’de yayınlamaya başladığı aylık "Proleter Devrimci Kültür Mücadelesinde Güney" dergisinde çizmeye başladığımda, yeni bir dost kazanmanın yanı sıra, şiirin insanı ve toplumu anlamadaki gücünü bana yeniden hatırlatan bir yol arkadaşı da bulmuştum. Nihat Abi’nin ince ruhu, dünyaya hayret etmeyi sürdüren duyarlı gözlemci karakteri, aynı zamanda doğaya, hayata, dostluğa ve insanın incinebilir yanına büyük dikkat gösteren lirik şiiri, bana her zaman yoldaş oldu. 1980 darbesinden önce Türkiye’den ayrılmak üzereyken bir gece İstiklal Caddesi'nde bana sarılıp okuduğu şiirleri, yastığımın altında saklıyorum hala…

Nihat Abi’nin son on yılda biriken şiirlerini bir araya getiren DüşlüYorum kitabı, geçtiğimiz günlerde Everest Yayınları tarafından yayımlandı. Babamın rahatsızlığı için yaptığım İstanbul yolculuğunda aldım kitabı. Güney Dergisi yıllarında buluştuğumuz Güney Film’in olduğu sokağa götürdüm, bir taşın üstüne oturup, içime çekerek okudum…

Onun şiirsel sesi, şiddetli siyasal direniş ile son derece hassas bir duygusal derinlik arasında çarpıcı bir dengeyle şekillenmiştir. Askeri hapishaneler, on yıllarca süren zorunlu sürgün ve vatandaşlıktan çıkarılma ile damgalanmış hayatı hem bir silah kadar keskin hem de bir kuş kanadı kadar yumuşak şiir tarzına doğrudan yansımıştır. DüşlüYorum’daki şiirleri okurken, bir yandan da eski şiirlerine gidiş gelişler yaşadım. Neslinin yaşadığı yorgunluğu, ihaneti ve sessiz direnişi yansıtan Yine de Gülümseyerek şiirinde olduğu gibi büyük savaşlardan hayatın içsel acılarıyla başa çıkmaya geçişini yeni şiirlerinde de işliyor.

DüşlüYorum; Nihat Abi’nin kendine özgü siyasi direncini yaşlanma, özlem ve geçmiş mücadelelerin ömür boyu sürecek izlerine dair samimi ve yalın bir bakışla harmanladığı, 96 sayfalık, duygusal bir geçmişe bakış niteliğinde. Kitabın ana motifi ikilikler üzerine odaklanıyor: Siyasal sürgünün soğukluğu (hasret) ile hayata ve devrime duyduğu........

© Birgün