İnsan sevgisi, merhamet, şefkat, insan onuruna saygı gibi evrensel insani değerler insaniyet düşüncesinin dile geldiği bireysel vicdanda kendini bulur. Bireysel vicdanın da bireylerin bilinçlerinde yer ederek insaniyet düşüncesinin kurumsallaşması ve gelenekselleşmesi gerekir. Ancak bunun sonucu olarak toplumda gerçek bir sosyal vicdan ve doğru hukuk gerçekleşebilir. Hakikat, adalet, özgürlük, estetik gibi yüksek insani değerlere dayalı bir toplumsal düzen hukuk aracılığı ile sağlanır ve güvenceye alınır.

Hukuk için herkes eşit, aynı olup, “başkası” yoktur. Ancak hukuk hayatın herkese eşit davranmadığını, bireyler ve topluluklar arasında farklılıklar bulunduğunu gözetmez. Bu nedenle toplum içinde bireyler ve gruplar rejimi destekleyen hukuk düzenini tehdit edecek farklılıklar ve taleplerle ortaya çıkınca, her türlü hak talebi iktidar tarafından terör-şiddet eylemi olarak tanımlanır ve meşruluk ilkesini çiğneyen egemen gücün bencil tavrı şiddet olarak kendini gösterir. Bu durumda hukuk adaletten uzaklaşarak otoritenin emrine girer.

Adalet değeri ile çıplak bir pozitivizm arasındaki mücadele; etikle siyaset arasında, akıl ve vicdan ile ihtiraslar arasında, hukuk devleti ile totaliter devlet arasında ortaya çıkar. Son bir analizle bu mücadele insaniyet ile siyasi yarar ve çıkarlar arasındadır. Devletler çoğunlukla adalet ve insaniyet değerleriyle hareket etmezler.

Hukukun önemli bir işlevi hukukun amacıyla bağlantılıdır. Hukukun asıl hedefi adaleti gerçekleştirmektir. Kuşkusuz hukuk toplumun ve bireyin korunmasını, hak ve özgürlükleri tehdit eden tehlikelerin önlenmesini, idari organizasyonun pratik amacına uygun şekilde işleyebilmesini, suçlarla etkili şekilde mücadele edilmesini, davaların zaman ve masraf bakımından zarara neden olmayacak şekilde düzenli ve hızla yürütülmesini amaçlar. Ancak bütün bunları amaçlarken hukukun gözeteceği hedef-amaç adalet, özgürlük ve insanlık idesidir.

Eğer bu hedef-amaç gözetilmezse hukuku çıkar, yarar........

© Artı Gerçek