Merkez Bankası'nın haftalık verileri, son dönemde piyasa masalarında en çok konuşulan başlıklardan birini bir kez daha gündeme taşıdı: rezervlerdeki aşağı yönlü eğilim. 2 Ekim 2026 ile biten haftada toplam rezervler bir önceki haftaya göre 3 milyar 816 milyon dolar azalarak 171 milyar 204 milyon dolardan 167 milyar 388 milyon dolara indi. Bu, yüzde 2,2'lik bir gerilemeye karşılık geliyor. Basına yansıyan veriler ışığında tablo, tek bir haftanın değil, art arda beş haftanın oluşturduğu bir eğilimin parçası.

Rakamların satır aralarına bakıldığında düşüşün tek bir kalemden kaynaklanmadığı görülüyor. Altın rezervleri 2 milyar 578 milyon dolar azalışla 109 milyar 640 milyon dolardan 107 milyar 62 milyon dolara geriledi. Brüt döviz rezervleri ise aynı dönemde 1 milyar 237 milyon dolar azalarak 61 milyar 563 milyon dolardan 60 milyar 326 milyon dolara indi. Yani gerileme hem altın hem de döviz tarafında eşzamanlı olarak yaşandı. Farklı bir ifadeyle aktarılan resmi rezerv varlıkları verisi de benzer bir resmi çiziyor: döviz varlıkları yüzde 2,3 azalışla 52,7 milyar dolara, altın rezervleri yüzde 2,4 düşüşle 107,1 milyar dolara geriliyor; IMF rezerv pozisyonu ile Özel Çekme Hakları toplamı ise 7,7 milyar dolar olarak kayıtlara geçiyor.

İki veri seti arasındaki döviz ve altın büyüklüklerindeki fark, kullanılan tanımlamalardan kaynaklanıyor. Brüt döviz rezervi ile resmi rezerv varlıkları kalemleri aynı şeyi ölçmez; bu yüzden manşet rakamları okurken hangi tanımın kullanıldığına dikkat etmek gerekiyor. Ancak yön konusunda bir tereddüt yok: her iki okuma da son haftada aşağı yönlü bir hareketi işaret ediyor.

Rezerv tartışmalarında asıl belirleyici olan, varlık tarafı kadar yükümlülük tarafı. Aynı dönemde Merkez Bankası ve Merkezi Yönetim'den oluşan kamu sektörünün kısa vadeli döviz likiditesini etkileyen yükümlülükleri yüzde 1,2 artışla 123,7 milyar dolara ulaştı. Bu kalemin içinde önceden belirlenmiş döviz yükümlülükleri yüzde 4,1 artarak 55,9 milyar dolara çıktı. Yani rezervler erirken, karşı taraftaki yükümlülük kalemi de büyüyor. Bir denge tablosunun iki yakası aynı anda hareket ettiğinde, net rezerv tartışması kaçınılmaz olarak gündeme geliyor.

Swap tarafındaki görünüm de bu tablonun ayrılmaz parçası. 2 Ekim itibarıyla Merkez Bankası'nın toplam yabancı para swap işlemlerinden kaynaklanan net döviz yükümlülüğü 19,3 milyar dolar olurken, altın swaplarından kaynaklanan net alacakları 3,4 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Swap işlemleri, rezervlerin kompozisyonunu ve likidite yönetimini anlamak açısından........

© ABC Gazetesi