menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Dışişleri'nin İsrail'e tepkisi ve diplomasinin sınırları

7 0
12.11.2026

Diplomaside kullanılan dil, çoğu zaman o ülkenin kendi kamuoyuna ve uluslararası kamuoyuna verdiği mesajın aynasıdır. Bu hafta Dışişleri Bakanlığı'nın İsrail Dışişleri Bakanlığı'nın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı hedef alan açıklamalarına verdiği yanıt da tam olarak böyle bir aynaydı. Bakanlık, yazılı bir bildiri yayımlayarak İsrail tarafının ifadelerini sert biçimde eleştirdi. Basına yansıyan bilgilere göre açıklamada, İsrail Dışişleri Bakanlığı'nın Cumhurbaşkanı'na yönelik sözleri "alçakça ve hadsiz iftiralar" olarak nitelendirildi.

Bu tür açıklamaları okurken iki şeyi birbirinden ayırmak gerekiyor: olgular ve yorumlar. Olgu şu: Dışişleri Bakanlığı bir bildiri yayımladı ve bu bildiride belirli ifadeler kullanıldı. Yorum ise, bu ifadelerin ne anlama geldiği, hangi diplomatik ihtiyaca cevap verdiği ve ne gibi sonuçlar doğurabileceği üzerine düşünmektir. Elimizdeki bilgilere göre bildiride şu satırlar yer alıyor:

"İsrail Dışişleri Bakanlığının Sayın Cumhurbaşkanımıza yönelik alçakça ve hadsiz iftiraları, İsrailli yöneticilerin gerçekleri gizlemeye dönük nafile çabalarının yeni bir örneğini teşkil etmiştir."

Bu cümle, bir dış politika belgesinden çok, kamuoyuna dönük bir mevzi beyanı gibi duruyor. "Nafile çabalar" ifadesi, karşı tarafın söylemini ciddiye alınmaya değer bir argüman olarak görmediğinizi ilan etmenin diplomatik bir yoludur. Ancak burada dikkat edilmesi gereken bir nokta var: Bir iddiayı reddetmek, o iddianın ne olduğunu kamuoyuna ayrıntılı biçimde anlatmayı gerektirir. Bildiride İsrail tarafının hangi sözlerine hangi gerekçeyle itiraz edildiği, basına yansıyan metinlerde ayrıntılı olarak yer almıyor. Bu, tepkinin gücünü azaltmaz; ama tartışmanın sağlıklı yürümesi için eksik kalan bir halkadır.

Bildirinin en dikkat çekici kısmı, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın 11 Kasım'da COP31 Liderler Zirvesi'nin açılışında yaptığı konuşmaya yapılan atıf. Bakanlık, bu konuşmada İsrail'in uyguladığı politikalara dair eleştirilerin dünya gündemine taşındığını ve "insanlığın ortak vicdanında karşılık bulan duygu ve düşüncelerin" ifade edildiğini belirtiyor. Burada dikkat çeken şey, tepkinin yalnızca savunma değil, aynı zamanda bir meşruiyet iddiası taşıması. Yani Bakanlık, İsrail'in eleştirisini bir "iftira" olarak reddederken, Erdoğan'ın sözlerini uluslararası bir vicdan zeminine........

© ABC Gazetesi