Haber değerinin coğrafyası: Katledilişi görmezden gelinen İranlı kız çocukları
İletişim akademisyenleri kürsülerde haberin nesnelliğinden ve etik kodlardan bahseder. Ama teori medya şirketlerinde kurumsallaşmıyor. Bilginin seçiciliği konusunda hala karanlık bir çağda yaşıyoruz. “haber değerliliği” kriterleri, İran’da ABD ve İsrail tarafından gerçekleştirilen okul saldırısında hayatını kaybeden 175 kız çocuğunun ardından işlemedi. Rıza imalatında “değerli" ve değersiz kurban” ayrımı tüm çıplaklığıyla gerçekleşti. Çünkü küresel haber akışı eşit değil. Haber ajanslarının merkezleri, editöryal öncelikleri ve jeopolitik konumlanmaları; hangi ölümün “trajedi”, hangisinin “çatışma yan etkisi” olarak çerçeveleneceğini belirledi.Hiyerarşik haber değeri üretiminde bazı bedenler yas tutulabilir kabul edilirken, bazıları ise istatistikleştirildi.
Haber Dili Emperyalizmin Gönüllü Noteri mi?
Çerçeveleme ve gündem belirleme ile birlikte haberin dili de önemli olayların sunumunda seçilen kelimelerle kendini gösterir.Jeopolitik hizalanma ile müttefik aktörlerin eylemleri güvenlik bağlamında yorumlanırken, rakip aktörlerin eylemleri norm ihlali olarak çerçevelenir. Bir de üstüne insani görünürlük filtresi çekilir. “Bizden” kabul edilen coğrafyaların sivil kayıpları bireyselleştirilir; diğer coğrafyaların kayıpları kolektif ve anonimleştirilir. Dijital medyada algoritmik yükseltme ile dramatik ama siyasal bağlamdan arındırılmış içerikler öne çıkarılır; karmaşık sorumluluk zincirleri görünmez kılınır. Veya öteki taraf tümden görünmez kılınır; gölge yasağı uygulanır.
Bu izlekte ana akım -Batı veya Doğu........
