İstanbul’da gökyüzünden gelen yasak
İstanbul’da son günlerde alışık olmadığımız bir uyarı biçimiyle karşılaşıyoruz. Polis drone’ları üzerlerindeki hoparlörler aracılığıyla vatandaşlara anons yapıyor. Fatih’in ardından Üsküdar sahilinde de açık alanda alkol tüketen kişilere drone üzerinden “Burada alkol tüketimi yasaktır” şeklinde uyarı yapıldı. Ardından kişilerden bulundukları bölgeden ayrılmaları istendi ve aksi halde cezai işlem uygulanacağı söylendi.
Bu durum ilk bakışta sıradan bir kolluk uygulaması gibi görülebilir. Bir grup insan sahilde alkol tüketiyor, polis de müdahale ediyor. Ancak kullanılan yöntem ve yapılan uyarının hukuki dayanağı biraz daha yakından incelenmeyi gerektiriyor. Öncelikle açık alanda alkol tüketimine ilişkin hukuki durumun doğru ortaya konulması gerekiyor. Türkiye’de alkollü içkilerin satışına ve tüketimine ilişkin çeşitli sınırlamalar bulunuyor. 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu da bu alandaki temel düzenlemelerden biri. Bununla birlikte, açık alanlarda alkol tüketimini her durumda ve genel olarak yasaklayan bir kanun hükmü bulunmuyor.
Bu konuda 2023 yılında İstanbul Valiliği tarafından çıkarılan “Alkol Satışı ve Alkollü İçkilerin Tüketimi” konulu genel emir önemli bir örnek oluşturuyor. Söz konusu düzenlemeyle park, piknik ve mesire alanları, sahil bandı ve plaj gibi halka açık alanlarda ruhsatlı işletmeler dışında alkol satışı ve tüketiminin önlenmesi istenmişti. Düzenleme kamuoyunda “alkol yasağı” olarak tartışılmış ve yargıya taşınmıştı.
İstanbul 7. İdare Mahkemesi davayı ilk aşamada reddetti. Ancak istinaf incelemesinde İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesi farklı bir değerlendirme yaptı. Mahkeme, 27 Aralık 2024 tarihli ve E.2024/826, K.2024/2045 sayılı kararıyla, halka açık alanlarda alkol tüketimini yasaklayan kısmın hukuka uygun olmadığı sonucuna vararak ilk derece mahkemesi kararını kaldırdı ve dava konusu işlemin iptaline karar verdi.
Mahkemenin değerlendirmesinde önemli bir nokta daha bulunuyor. 4250 sayılı Kanun’da açık alanlarda alkol tüketiminin genel olarak yasaklanmasına yönelik bir düzenleme bulunmadığı belirtiliyor. 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu’nun valiye kamu........
