İsmet İnönü ile Mustafa Kemal’in araları 1937 yılında fena halde bozuldu; İnönü Başbakanlık’tan azledildi, ölüm döşeğinde bile Mustafa Kemal’i ziyaret etmedi, her an bir suikast olacağı korkusuyla Pembe Köşk’ü sıkı koruma altına aldırdı, köşkünden çıkmadı.

Mustafa Kemal ölünce İnönü Cumhurbaşkanı oldu. Mustafa Kemal’in izini her yerden silmeye kararlıydı. Bürokraside, siyasette, matbuatta yandaşları tek tek tırpanladı. Paradan Mustafa Kemal’in resimlerini çıkarıp kendi resimlerini koydurttu. Devlet dairelerinde artık sadece onun portresi vardı. Ankara’da bazı yerlerde Mustafa Kemal büstlerini bile kaldırttı.

Malatya Valisi Ahmet Kınık, zamanın ruhuna uygun olarak hemşerileri İnönü adına bir heykel yaptırmak istedi. Cihan harbi yeni bitmişti, devletin kasası tamtakırdı, millet yoksulluktan kırılıyordu. Ancak heykel havadan, sudan, ekmekten daha elzemdi. Malatyalılardan heykel için zorla para toplandı. Homurtular artıp sokağa taşınca, tehdit mahiyetinde bir açıklama yapıldı: Bir değil iki heykel yapılacaktı; sadece İnönü’nün değil, Mustafa Kemal’in de heykeli dikilecekti. Demokrasinin ilk günleriydi ama pabuç da hala pahalıydı, Malatyalı boynunu bükmek zorunda kaldı.

Hitler dönemi Berlin’inde heykel sanatı eğitimi görmüş Hakkı Atamulu ile Nijat Sirel Malatya’da iki heykeli 1946 yılında bitirdiler. Malatya’nın merkezine İnönü heykeli yapılmıştı. Diğer heykel ise adeta Mustafa Kemal’i tahkir etmek için inşa edilmişti. Heykel, o gün için şehrin kıyısına yapılmıştı; dahası, Mustafa Kemal’in yanında,........

© Yeni Şafak