İşçilerin hafta tatilinde çalıştırılması yasaktır
www.yildirimkoc.com.tr
İş Kanununun 41, 42 ve 43. maddeleri, çeşitli durumlarda fazla çalışmayla ilgilidir. Normal olarak beklenen, 44. maddenin hafta tatilinde çalışma, 45. maddenin de genel tatillerde çalışma olmasıdır. Ancak 44. maddede hafta tatilinde çalışmaya ilişkin bir düzenleme yoktur. Fazla çalışmaya ilişkin maddenin arkasından 44. madde olarak “Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma” gelmektedir. 46. maddenin başlığı “hafta tatili ücreti”dir. Ancak burada ele alınan, haftalık çalışma süresini tamamlayan kişiye çalışma karşılığı olmaksızın yapılacak ödemeye ilişkindir.
Diğer bir deyişle, İş Kanununda hafta tatilinde çalışmaya ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
Prof.Dr.Cem Kılıç, 28 Kasım 2018 günlü Milliyet Gazetesi’nde yayımlanmış “Hafta Tatilinde Çalışmak Yasak” başlıklı yazısında, hafta tatilinde çalışmanın yasak olduğunu belirtmekte ve şunları yazmaktadır:
“İşçilerin hafta tatilinde çalışmayı kabul ettiklerine dair onaylar gerek iş sözleşmeleriyle gerekse diğer iç hukuk kaynaklarıyla zaman zaman işverenlerce alınmaktadır. İşverenin bu yönde aldığı onaylar geçerlilik taşımamaktadır. Fakat dinlenme hakkı işçinin onayıyla dahi vazgeçemeyeceği bir hak olup, dolayısıyla, işçinin onay vermiş olması hafta tatilinin kullandırılmaması için bir gerekçe olmayacaktır. (…)
“Hafta tatilinde yapılan çalışmanın ücretini doğrudan fazla çalışma olarak kabul etmekte, işçi hafta tatilinde bir saat dahi çalışmış olsa da tam gün çalışmış gibi hesaba katılmaktadır.”
Bu değerlendirmeye göre, işçinin hafta tatilinde çalışmayı kabullendiğine ilişkin herhangi bir belge, hukuken bağlayıcı değildir. Böyle bir taahhüt ister işe girerken imzalanan iş sözleşmesinde, ister toplu iş sözleşmesinde, ister işverenin başka bir zaman imzalattığı bir taahhütnamede olsun, bu metin işçiyi bağlamaz. Kişinin kendi kararıyla bile vazgeçemeyeceği haklar vardır. Hafta tatili hakkı da bunlardan biridir.
Ancak diğer önemli konu, işçinin hafta tatilinde bir saat bile çalışsa kendisine tam gün gibi ücret ödenmesi zorunluluğudur.
Bu konudaki iki Yargıtay kararının bazı bölümleri aşağıda sunulmaktadır:
“22. Hukuk Dairesi 2014/23997 E., 2015/34572 K.:
“4857 sayılı İş Kanunu’nun 46. maddesi uyarınca, hafta tatili izni, yedi günlük zaman dilimi içinde kullandırılması gerekli yirmidört saatlik kesintisiz........
