menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Özgürlük ve kardeşliğin çerçevesi… Ulusal devlet, Mekke Paktı: Vekil misyonu

12 0
20.08.2026

Mustafa Özgür Sancar yazdı…

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında 7 Ağustos 2026’da imzalanan Mekke Ortak Savunma Antlaşması henüz Meclis onayından geçmedi. Uluslararası sözleşmelerin onaylanma prosedürü gereği, anlaşmanın tam metninin resmî olarak yasalaşma süreci henüz tamamlanmadı.

ANAYASA 90. MADDE… ‘KOLEKTİF SAVUNMA!’

Ayrıca antlaşmanın ”anlaşma” olarak anlatılması, uluslararası hukuk ve iç hukukta Anayasa açısından bir sorun teşkil ediyor.

Antlaşma bir zorunluluğu içerir, devletler hukukunda bağlayıcıdır. Anlaşma hukukî hiyerarşide, antlaşmanın altında yer alır ve sadece imzayı atan tarafları bağlar. Burada bir anlaşmadan değil, bir Pakt’tan yani bâzı zorunlulukları içeren bir antlaşmadan bahsediyoruz.

Mekke Antlaşması’nda yer alan, taraflardan bir tanesine yapılacak saldırının diğerlerine yapılmış sayılacağı yönündeki ”kolektif savunma maddesi”, tüm Türk ulusunu ilgilendirir; ayrıca Türkiye’nin bağlı olduğu uluslararası örgütlerle ilişkilendirilir.

Anayasa’nın 90. maddesi uyarınca bu tür bağlayıcı askeri metinler, TBMM onayından geçmek zorunda…

Bir oyalama taktiği ya da oldu bitti ile ülke geleceğini doğrudan ilgilendiren bir antlaşma yürürlüğe sokulamaz.

ABD’NİN VEKİL ÜLKE PROJESİ, NATO ÇERÇEVELEME POLİTİKASI, SİLÂH VE UKRAYNA-RUS SAVAŞI

”Mekke Ortak Savunma Antlaşması”nın NATO’yu tamamlayıcı nitelikte olduğu yönündeki açıklama, ilk planda hükümet açısından NATO ile hukukî ilişkiler nedeniyle pozitif bir anlam üretmiş gözüküyor; fakat gerçekte bunun bir Washington stratejisi olduğunu ortaya koyuyor. Beyaz Saray Ukrayna örneğinde gördüğümüz gibi, Rusya’yı NATO ile çerçevelemek, İran’ı baskı altına almak için kendine eklemlenmiş bölgesel yapılar üzerinden vekil ülkeler tayin etmeye çalışıyor.

Hükümetin, Rusya’nın savaş hâlinde olduğu Ukrayna’ya silâh satışı kararı alması bu denklemden........

© Veryansın TV