ERZURUM TARİHİNDE KAHVEHANE VE KIRAATHANELER
Erzurum çarşılarında en çok rastlanan mekânlar arasında kahvehâneler önemli yer tutmaktaydı. Örneğin Lalapaşa Camii’nin yanında yer alan İçmeydan’da çok sayıda kahvehâne vardı. 1722 yılında bu bölgedeki kahvehânelerin sebep olduğu yangın Lalapaşa Camii’ne zarar verince, buradaki kahvehânelerin yıktırılması kararlaştırılmıştı. Kahvehaneler genellikle çarşılar ile cami ve hamamların yanında yer almaktaydı.
Osmanlı döneminin sonlarına gelindiğinde, kahvehânelerde kahveden ziyade çay tüketiliyordu. Mahalle aralarındaki kahvehânelerde, ramazan ve bayram günlerinde Âşık Garib, Kesikbaş, Kerem ve benzeri kitaplar, sesi güzel olanlar tarafından kendilerine mahsus namelerle okunurdu. Yine bu kahvehânelerde yaşlı kişiler tarafından geçmiş büyüklere ait kahramanlık menkıbeleri ve faziletler anlatılırdı.
Osmanlı’nın son dönemlerinde Tebrizkapı’da “Deliler Kahvesi” denilen bir kahvehâne bulunmaktaydı.........
