KADER NEDEN İMANIN GEREĞİ

İsra Suresi 13 ve 14. ayetlerde Yüce Rabbimiz şöyle buyurmaktadır:

وَكُلَّ اِنْسَانٍ اَلْزَمْنَاهُ طَٓائِرَهُ ف۪ي عُنُقِه۪ۜ وَنُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ كِتَابًا يَلْقٰيهُ مَنْشُورًا

اِقْرَأْ كِتَابَكَۜ كَفٰى بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ حَس۪يبًاۜ

“Biz, her insanın kuşunu kendi boynuna doladık, kıyamet gününde onun için açılmış olarak önüne konacak bir kitap çıkarırız. ‘Kendi kitabını oku; bugün nefsin hesap sorucu olarak sana yeter.’”

Kuran’da sayısız yerde kullanılan “kader” kelimesi, verilen ayette geçmemektedir. Ayette geçen kuş kelimesi; hem dil geçmişi olarak, hem yapılan arkeolojik kazılardaki görsel kullanımı, hem de bizim toplumumuz dâhil bölgede devam eden kullanımıyla, talih, kısmet, insana düşen pay anlamında kullanılmıştır. Burada insanların yazgısının kendileriyle iç içe olduğu, öldükten sonra da kendileri için belirlenmiş yazgının nasıl kurulduğunu anlayacakları, bunu okuyabilecekleri haber verilmektedir, Allahu alem.

Bu iki ayete binaen günümüzde bazı ilahiyatçılar “kendi boynuna dolanma” ve “kendi kitabını okuma” tabirlerinden kaderin var olmadığı, ya da geleneksel olarak anlaşıldığı şekilde sadece Allah’ın belirlediği bir konu olmadığı, her insanın kendi yazgısını yarattığı fikrini çıkarmışlardır. Bir bölümü Allah’ın geleceği bildiğini ama belirleyenin biz olduğumuzu, bir bölümüyse Allah’ın geleceği de bilmediğini iddia etmektedirler. Hatta gerçek İslam’da belirlenmiş yazgı bulunmadığı, tıpkı Yahudi hahamlarını bugün söylediği gibi bu inancın Eflatun yahut Muallim-i Evvel gibi Yunanlılardan geldiğini iddia etmişlerdir.

Oysa çağlar boyunca Müslümanlar, onların büyük çoğunluğunu oluşturan Ehl-i Sünnet, Eşari ve Maturidi kelam inancından gelenler, kaderi imanın altı temel şartından biri olarak görmüş, hayır ve şer her şeyin Allah’tan geldiğine inanmıştır. Bunun nedeni Kuran-ı Kerim’de Allah’ın her şeyi bildiği, onun iradesi olamadan hiçbir şeyin olamayacağını buyurduğu sayısız muhkem ayettir. Öte yandan Kur’an-ı Kerim’de her şeyin bir ölçüye, takdire ve ilahi ilme bağlı olduğunu belirten kader kelimesini kullanan ayetler de çok sayıdadır.

Günümüzdeki garip durum, bir grup profesyonel........

© Mir'at Haber