Türk üniversitelerinin bir felsefesi var mı?
Günümüz Türkiye’sinde her ilde en az bir üniversite bulunmaktadır. Bu üniversitelerde 6-7 milyon öğrenci ve 200 bin akademisyen görev yapmaktadır. Bunlar dışında TÜBİTAK ve TÜBA vd akademik kurumların varlığına söz konusudur. Bu üniversiteler ve kuruluşlar büyük bütçelere sahiptir. Yani önemli bir girdi kullanımı söz konusudur. Bu büyüklükte organizasyonun çıktısı elbette sorgulanmalıdır!
Biraz resmi bir tanımlama ile üniversite (University) bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine sahip yüksek düzeyde eğitim, öğretim, bilimsel araştırma ve yayın yapan fakülte, enstitü, yüksekokul vb. kuruluş ve birimlerden oluşan öğretim kurumudur. Bazı tanımlamalarda ise bilim kutsal bir uğraş olarak görülerek üniversite bu kutsalın “mabet” olarak gösterilmektedir. Nitekim Humboldt üniversiteleri saf bilimin, bilim için bilimin tapınakları olarak ifade edilmiştir (bk. Güvenç 2019, Eğitim Bilim Yükselme Kitabı).
Üniversite kavramının öğrenci ve eğiticilerin kurdukları birlik anlamına gelen, Ortaçağ Latincesi’nden üretilen “universitas” sözcüğünden gelmektedir. Universitas kavramı........
