Son güncelleme: 6 Eylül 2026 -

71 yıllık utanç: 6-7 Eylül Olayları

Tercih edilen kaynak olarak ekle

İSTANBUL (Medyascope) – Demokrat Parti’nin (DP) iktidarda olduğu 6 Eylül 1955 tarihinde, Kıbrıs görüşmeleri Londra’da sürerken DP’ye yakınlığıyla bilinen İstanbul Express gazetesi “Atamızın evi bomba ile saldırıya uğradı” manşetiyle çıktı. O dönemki kaynaklar gazetenin normalde 20 bin basılırken 6 Eylül günü 250 binin üzerinde basıldığını ve ‘Kıbrıs Türk’tür Derneği’ üyeleri tarafından İstanbul’da dağıtıldığını belirtiyor. İşte 6-7 Eylül Olayları.

Asıl olarak İstanbul’da başlayan ağırlıkla gençlik örgütlerinin katıldığı gösterilerde yağmaya yönelik ilk saldırı 6 Eylül saat 19.00’da Pangaltı’da sahibi Rum olan Haylayf Pastanesine yapıldı. Ardından çoğalan kalabalık Kumkapı, Samatya ve Beyoğlu gibi gayrimüslimlerin çokça yaşadığı semtlerde Rumlar başta olmak üzere Ermenilerin ve Yahudilerin hatta sonradan müslüman olmuş gayrimüslimlerin dükkân ve evlerine saldırdı.

Saldırı İstanbul ile sınırlı kalmadı ve diğer illere de sıçradı. 7 Eylül sabahına kadar süren saldırılarda 4 bin 214 ev, 1004 iş yeri, 73 kilise, bir sinagog, iki manastır, 26 okul olmak üzere toplam 5 bin 317 mekân yakıldı, yıkıldı ve/veya tahrip edildi.

Saldırılarda Türk basınına göre 11, Yunan kaynaklarına göre 15 kişi hayatını kaybederken, 300’ün üzerinde kişi yaralandı. Saldırılar boyunca polis gerekli müdahaleyi yapmazken, daha sonra başka illerden çok sayıda insanın saldırılar için İstanbul’a getirtildiği belirlendi.

Gayrimüslimlere yönelik yağma ve tahrip saldırıları sonrası sıkıyönetim ilan edilirken, 10 Eylül tarihinde İçişleri Bakanı Namık Gedik istifa etti. 6-7 Eylül saldırıları sonrasında 5104 kişi tutuklandı. Saldırılar DP iktidarı tarafından Aziz Nesin, Nihat Sargın, Kemal Tahir gibi solcuların üzerine yıkılmaya çalışıldı.

Solcuların suçlandığı dava düştü, Kıbrıs Türk’tür Derneği kapatıldı, Yassıada’daki yargılamalar sonucunda Menderes’in olayları kışkırttığı belirtildi, Demokrat Parti yönetimi 6-7 Eylül’den sorumlu tutuldu.

Namık Gedik 6-7 Eylül olaylarını ‘Mozaik çatladı’ şeklinde değerlendirirken, başta Rumlar olmak üzere gayrimüslimler ülkeden göç etmek zorunda kaldılar. Öyle ki resmi rakamlara göre 1925 yılında yaklaşık 100.000 olan İstanbul’daki Rum nüfus, 2006 yılında 2 bin 500 kişiye kadar düşmüştür.

6-7 Eylül olayları sırasında Seferberlik Tetkik Kurulu’nda görevli olan Sabri Yirmibeşoğlu, yıllar sonra Fatih Güllapoğlu’na itiraf gibi açıklamalarda bulundu:

“6-7 Eylül de bir Özel Harp işiydi. Ve muhteşem bir örgütlenmeydi. Amaca da ulaştı. Sorarım size, bu muhteşem bir örgütlenme değil miydi?”

“6-7 Eylül de bir Özel Harp işiydi. Ve muhteşem bir örgütlenmeydi. Amaca da ulaştı. Sorarım size, bu muhteşem bir örgütlenme değil miydi?”

Can Dündar’ın hazırladığı 6-7 Eylül belgeselini buradan izleyebilirsiniz.

azınlıklar ve dezavantajlı gruplar cumhuriyet ve cumhuriyet tarihi Demokrat Parti ırkçılık ve yabancı düşmanlığı

Medyascope'u destekle. Medyascope'a abone ol.

Medyascope’u senin desteğin ayakta tutuyor. Hiçbir patronun, siyasi çıkarın güdümünde değiliz; hangi haberi yapacağımıza biz karar veriyoruz. Tıklanma uğruna değil, kamu yararına çalışıyoruz. Bağımsız gazeteciliğin sürmesi, sitenin açık kalması ve herkesin doğru bilgiye erişebilmesi senin desteğinle mümkün.

Medyascope'u Google Haberler üzerinden takip edin

Medyascope'un mobil uygulamasını indirin

30 Ağustos Zafer Bayramı: Erdoğan ve devlet erkanı Anıtkabir’i ziyaret etti

İsmail Fatih Ceylan yazdı: 30 Ağustos Meydan Savaşı’nda Yunan kumandanı Trikupis nasıl esir alındı

Ruşen Çakır yorumladı | Nefret dilinin sembolleri: Yeşil, beyaz Toros ve sarı torba

Haber Merkezi / Diğer içerikleri

DEM Parti Ağrı Belediyesi Eşbaşkanı Mehmet Akkuş hayatını kaybetti

Oyuncu Serhat Kılıç hayatını kaybetti

Tuğba Ekinci gözaltına alındı

Filenin Sultanları Sırbistan’ı 3-0 mağlup ederek finale yükseldi

Öcalan’dan çözüm süreci mesajı: “Eleştiriler yan yana gelmemize bariyer olmamalı”

Ortaklaşa’nın yeni döneminde desteklenecek ilk dört proje belirlendi

Haftanın en popüler içerikleri

Cevat Düşün yazdı | Ziya Gökalp’in Türklük şuuru ve Malum şahsın Türkçülük şuursuzluğu: Amedspor meselesi

Mete Kaan Kaynar yazdı: Sen kim oluyorsun?

Girne’deki gemi faciasında son durum: 9 kişi tutuklandı

Ruşen Çakır yorumladı | Tuzak bir soru: Barış mı, demokrasi mi?

Mümtaz’er Türköne yazdı: AKP nasıl ve neden hata yapıyor?

Girne’deki feribot faciasından kurtulanlar anlatıyor: “Camları kırıp insanları kurtardık”

Mümtaz’er Türköne yazdı: Cerxa Şoreşê

İzzet Akyol yazdı: Ya İslamcılar demokrat, sekülerler otoriter olursa?

Arap Alevileri hakkında sözleri tepki çekmişti: Kemal Öztürk hakkında gözaltı kararı

Tarık Çelenk yazdı: Kolektif bir narsizm, milliyetçiliğin ahlak eşiği

Medyascope'un günlük e-bülteni

Editörlerimizin derlediği öngörüler, analizler, Türkiye’yi ve dünyayı şekillendiren haberler, Medyascope’un e-bülteni Andaç‘la her gün mail........

© Medyascope