BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in temmuz sonundaki Kıbrıs ziyaretinin ardından oluşan iyimser havaya bugün daha dikkatli bakmak gerekiyor. İki liderle ayrı ayrı ve birlikte yapılan görüşmeler, bazı çevrelerde hızlı bir müzakere sürecinin kapısının açıldığı, hatta temel görüş ayrılıklarının aşılmakta olduğu beklentisini doğurmuştu. Aradan iki ay geçmeden New York’taki tablo, daha ihtiyatlı olunması gerektiğini gösterdi. BM Genel Kurulu’nun eylüldeki açılış haftası, onlarca yıldır Kıbrıs diplomasisinin geleneksel zeminlerinden biridir. Buna rağmen bu yıl Genel Sekreter ile iki lider arasında üçlü bir görüşme dahi yapılamadı. Guterres 16 Eylül’de 3 1 ya da 5 1 formatında bir toplantı öngörülmediğini açıklayarak “Henüz yapılması gereken çok iş var. Geçmişin hatalarını tekrarlayamayız” dedi. Bu ifade, hazırlıksız bir konferansla eski masaya dönülmeyeceğini açıkça gösteriyor. New York’ta asgarî zeminin oluşmaması bir başarısızlık ilanı değildir. Ancak müşterek siyasî zeminin henüz oluşmadığının ciddi bir işaretidir. Ayrıca bu yaklaşım Türk tarafının yıllardır ifade ettiklerini BM Genel Sekreteri tarafından dile getirilmesi gibi de görülebilir… Guterres’in çizgisi temmuzdan bu yana değişmedi. Kıbrıs Türk tarafı, Cumhurbaşkanı Erhürman’ın dört maddelik yaklaşımıyla aynı yöntemle ucu açık bir müzakereye dönülmeyeceğini, takvimi ve sonucu belirli bir metodoloji gerektiğini ortaya koymuştu. Guterres’in 29 Temmuz’da açıkladığı sonuçta “Crans-Montana’da kaldığımız yerden başlıyoruz” yaklaşımı yer almadı; yeni 5 1 “güven artırıcı önlemler, metodoloji ve öz” alanlarında yeterli hazırlığa bağlandı. Rum tarafının istediği otomatik dönüş teyit edilmedi, Türk tarafının ısrarla savunduğu metodoloji ise Genel Sekreter’in kendi diline girdi. Hristodulidis buna rağmen 81. Genel Kurul kürsüsünde müzakerelerin yine “kaldığı yerden” başlamasını istedi. Oysa geçen yazımda da vurguladığım gibi Crans-Montana’da kaldığı yer yoktur. 6 Temmuz 2017 akşamı Guterres’in başkanlığında başlayıp 7 Temmuz sabahına kadar süren son yemekte uzlaşı sağlanamamış, taraflar öneri paketlerini geri çekmiş ve zirve çökmüştü. Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman daha New York’tayken........

© Kıbrıs Gazetesi