menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

‘Bir Yusuf Masalı’nın kilidi

46 0
16.03.2026

İsmet Özel’in “Bir Yusuf Masalı” (Şule Yay. 2000) her ne kadar “Münâcât”, “Naat”, “Sebeb-i Telif” ve “Dibace” ile başlasa, hatta “Hüsnüyusuf Masalı”yla bazı motifler bakımından benzeşse de, bunlar kitabı geleneğe eklemlemeye yetmez! Kimileri adından hareketle eseri “Yusuf u Züleyha”ya bağlayabilir ama bu kıssayla da bir ilgisi yok. Dolayısıyla eserin muhkem kapısını açacak anahtar, gelenek değil.

Geleneksel eserlerle yapılacak bir karşılaştırma bize yol açmayacak.

Öncelikle şunun altını çizelim: İsmet Özel’in değişmez karakter özellikleri her şiirine olduğu gibi “Bir Yusuf Masalı”na da yansır. Örneğin, ‘kadirşinas itaatsizlik!..’ İtaat onun için koşulsuz ve sorgulamadan boyun eğmek, bedel ve bir tür cüzi iradenin reddi demek! Bu nedenle ‘itaat’i, ‘itaati buyuran erki ve yasalar’ı da kabul etmiyor. Söz konusu şiirinde bu konuya yer yer değinmekte. Örneğin “Üstümde yıldızlı gök, demişti Könisberg’li/ içerimde ahlâk yasası” (s. 29) dizelerinde Kant’ın ‘ahlâk yasası’ düşüncesine karşı çıkar. Çünkü ona göre ahlâk, dışarıdan veya sonradan dayatılan, yasayla uyulan bir şey değildir. Bu nedenle ‘yasa’ya uymayı ‘idam mangası’nda bulunmakla eş tutar. Nitekim şu dizeler, ‘itaat’e karşı çıkış olarak okunmalıdır:

“Yasa mı? Kimin için? Neyi berkitir yasa?İster gözünü oğuştur,........

© Karar