menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Jongeren krijgen de rekening voor keuzes die zij niet gemaakt hebben

23 0
15.06.2026

Jongeren krijgen de rekening voor keuzes die zij niet gemaakt hebben

Voormalig onbezoldigd lid van het Algemeen Bestuur van de FNV

co-auteur: Janneke ter Bille

Wie naar een groep jongeren kijkt ziet hoofden gebogen, schermen oplichtend, duimen scrollend. En al snel volgt het oordeel: ze zijn verslaafd aan hun telefoon, ze maken geen echt contact meer. Maar dat beeld zien we ook in elke vergadering en elke wachtkamer. Als een jongere scrolt is het een probleem, als een volwassene het doet heet het multitasken. En toch wijzen we naar de jongeren.

Die dubbele maatstaf vertelt alles over hoe wij naar jongeren kijken: als een probleem dat opgelost moet worden, in plaats van als een generatie die de rekening betaalt van keuzes die wij hebben gemaakt. Onderzoek van de Universiteit Gent toont aan dat wat we generatieconflicten noemen zelden over leeftijd gaat, maar over maatschappelijke veranderingen, prestatiedruk en een werkcultuur die steeds minder zekerheid biedt. Geen generatiekloof dus, maar een systeemkloof.

De afgelopen dertig jaar zijn risico's stelselmatig verschoven van bedrijven naar werknemers. Marktwerking, flexibilisering en bezuinigingen hebben collectieve vangnetten afgebroken, precies in de jaren dat deze generatie opgroeide. Jongeren bewegen zich in een economie waarin tijdelijke contracten de norm zijn, woningprijzen in tien jaar zijn verdubbeld en klimaatangst een dagelijkse achtergrond vormt. Volgens de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid is Nederland in Europa koploper in tijdelijke arbeidscontracten, met de grootste concentratie bij jongeren en mensen met een migratieachtergrond. De oorzaak van die kwetsbaarheid ligt niet bij hen, maar bij de keuzes die wij hebben gemaakt.

De Raad voor Volksgezondheid en Samenleving stelde in 2025 vast dat Nederland is doorgeschoten in prestatiedruk en individualisme. De........

© Joop