Medyanın her bir yayınının toplum kesimleri üzerinde etkileri bulunmaktadır. Yazılı basın; gazete ve dergilerden, görsel, işitsel medya ise; televizyon ve radyo yayınlarından oluşur.

Medyanın toplum üzerindeki etkilerini şöyle sıralayabiliriz:

Eğitimsel kaygılar taşımayan programlar, üniversite öncesi yıllarda çocuk ve gençler üzerinde daha çok etkili olmaktadır. Medya organı olarak televizyon, hızlı gelişim özelliklerini yaşayan çocuklarda zannedildiğinden daha fazla etkili olmaktadır.

Çocuklar bu programlardan anlık etkilenmiyor, farkında varmadan uzun süreçte yabancı bir dünyanın kültürünü içselleştirmek tedbirler. Çocukları etkilemenin makro düzeyde uzun dönemli planlarını yapanlar, ince hesaplarla yaptıkları planlarının

ürünlerini farklı göstergelerle almaktadırlar. Televizyon aracılığıyla iletilen mesajların önemli bir bölümü saldırganlık, şiddet, pornografi ve erotik mesajlar içermektedir.

Akran Baskısı ve Medya

Akranların çocuğun ve ergenin gelişimindeki önemi ve yeri bilinmektedir. Medya, kişiliğin gelişimini adeta akran ilişkileriyle sınırlı göstermekte, tüm etkilenmeleri akran ilişkileri örnekleriyle desteklemektedir. Bu dönemin doğal bir özelliği olarak ergenler, akranlarıyla birlikte olmaktan, sırlarını onlarla paylaşmaktan, onlardan bir kısmına özenmekten hoşlanırlar.

Ancak tüm ilişkileri bununla sınırlandırmak, gelişimin doğasını tek yönlü ve olumsuz etkileyebilir. Biyolojik ve fizyolojik gelişmeler paralelinde, çocuğun olumlu akran ilişkileriyle duygusal, sosyal gelişimlerinin ve arkadaşlık ilişkilerinin yönü

ve içeriği değişebilir. Böylece ilişkilerinde saldırganlık azalır, olumlu sosyal davranışların sayısı artar.

Akran baskısının kişiyi olumsuz etkileyeceği alanlar

a. Alkol ve uyuşturucu kullanmak,

b. Okula ya da derslere devamsızlık yapmak,

c. Çevreye ya da başkalarına ait mallara zarar vermek,

ç. Uygun olmayan zaman ve biçimde cinsel ilişkiye yönelmek,

d. Yasal olmayan davranışlara yönelmek.

Sosyal Medyanın Olumsuz Etkilerine Karşı Ailenin

Çocuğun sosyalleşmesinden birinci derecede sorumlu olan ailenin, çocukların arkadaş ilişkilerinde ve dışarıda aradığı içtenliği onlara göstermesi, onların gelişim özelliklerini tanıyarak yaklaşması, anlamaya çalışması, etkili iletişim yollarını kullanması önem taşır

Bu bağlamda ailelerin çocukları ile birlikte nitelikli birlikteliklerini artırması, kültür ve eğlence amaçlı gezilere çıkması, tiyatro izlemesi televizyon seyretmesi, bu doğrultuda başta aileler ve gençler olmak üzere toplumun tüm kesimlerinin bilinçlendirilip, bilgilendirilmesi gerekmektedir.

Aileleri ile ilişkileri bu şekilde olan gençlerin çoğunluğu, zamanlarını daha verimli kullanmayı biliyorlar, medya organlarının olumsuz etkilerinden uzak kalabilirler, akranlarından gelen olumsuz isteklere “hayır” diyebiliyorlar. Kendi kararlarını kendisi veremeyen gençler, hayatlarıyla ilgili önemli kararları, aileleri, öğretmenleri ve büyükleriyle konuşmaktan çok, sadece arkadaş ilişkilerine dayanarak verirler.

Zayıf iradeleriyle sonuçlarını düşünmeden zamansız cinsel ilişki taleplerine kolayca “evet” diyebilen, kendileriyle ve gelecekleriyle ilgili kimi önerilere “hayır” diyebilme iradesini gösteremeyen gençler, genelde akran baskısının ve bunu özendiren medyanın etkilerinin ortaya çıkardığı somut örneklerdir.

© İstiklal