1. Mucize Yerine Ayet: Olağanın Olağanüstülüğü İsrailoğulları peygamberlerinde mucize, risaletin ispatı için olağanüstü ve doğaüstü bir hadise olarak öne çıkıyordu. Hz. Peygamber (sav) ise bu anlayışı farklı bir boyuta taşıdı. Doğayı, onun düzenini ve sıradan görünen varlığı Allah’ın ayetleri olarak gösterdi. Böylece, hakikati görebilen kimseler için asıl mucizenin doğanın kendisi olduğunu ortaya koydu. Mucize kavramını merkeze alan önceki anlayışın yerine, Allah’ın delillerini ifade eden “ayet” kavramını yerleştirdi.

2. “Müslim”den “İslam”a Hz. İbrahim’den itibaren “müslim” kavramı daha çok Allah’a teslim olan kişiyi ifade ediyordu. Hz. Peygamber (sav), bu kavramı daha da genişleterek “İslam”ı bir ilke, bir hayat düzeni ve evrensel bir hakikat olarak ortaya koydu. Böylece teslimiyet, yalnızca bireysel bir nitelik olmaktan çıkıp bütün zamanları kuşatan bir ilkeye dönüştü. Bu yaklaşım, hidayet, tevbe ve imamet gibi birçok dinî kavramın da daha soyut ve evrensel bir anlam kazanmasına zemin hazırladı.

3. Kefaret Yerine Fitre, Kurban Fidyesi Yerine Tevbe ve İstiğfar Önceki dinî geleneklerde günahlardan arınma çoğu zaman kurban ve kefaret anlayışıyla ilişkilendirilmişti. Hristiyanlıkta ise bu anlayış, asli günah ve Mesih’in kurban oluşu inancına kadar uzandı. Hz. Peygamber (sav) ise günahın şahsî sorumluluk olduğunu vurgulayarak tevbe ve istiğfarı esas aldı. Fitreyi sosyal dayanışmanın bir parçası olarak öne çıkarırken, affedilmenin yolunu bireyin samimi tevbesinde gördü.

4. Eskiyen Vahiy Dili Yerine Canlı Arapça Zamanla din adamlarının etkisiyle halktan uzaklaşan ve anlam kayıplarına uğrayan eski vahiy dilinin yerine Kur’an, yaşayan Arapça ile indirildi. Din, iman, melek, kitap, vahiy, ruh, şeriat ve ayet gibi temel kavramları bizzat tanımlayan bir vahiy........

© İnsaniyet