“Nasıl yaşamalıyım?” sorusuna cevap bulmak zorundayız. Cümledeki o inanılmaz diktatöryel tona, o boğucu dayatmaya, o görünmez sopaya dikkatinizi çekmek isterim. Neden zorundayız kardeşim?

Kim bizim şakağımıza bu varoluşsal silahı dayayıp bizi acilen, mesai bitmeden bir cevap bulmaya mecbur bırakıyor? Doğduğumuz gün hastanede elimize matbu bir form tutuşturup “Buradaki ‘Nasıl yaşanır?’ kısmını elli yıl içinde doldurup onaylatmazsanız oksijeninizi keseriz” mi dediler? Hayır. Fakat insanlık olarak kendi kendimize yarattığımız bu devasa, bu altından kalkılması imkânsız ahlaki ve felsefi bürokrasi yüzünden, sürekli bir şeylerin cevabını bulmak zorundaymışız gibi terleyip duruyoruz. Sanki hayat, sonunda bizi kara tahtaya kaldıracakları, doğru formülü yazamazsak da tebeşir tozu yutturulup uzay boşluğuna fırlatılacağımız bir final sınavıymış gibi saçma sapan, anlamsız bir gerginlik içindeyiz.

Bir de bunun hemen peşinden gelen o meşhur teselli ikramiyesi var: “Bunun cevabını arayan herkes mecburen karmaşıktır.” Bak sen şu işe! Bir de bu karmaşıklığı, bu beynin içindeki o devasa trafik sıkışıklığını bir tür asalet nişanı, bir tür entelektüel apolet gibi fiyakayla omuzlarımıza takıyorlar. “Ben çok karmaşık bir insanım.” Ne demek bu? Yani basit bir eylemi, mesela zincir marketten tuvalet kağıdı alma eylemini bile, o kağıdın karbon ayak izini, tüketim toplumunun çürümüşlüğünü ve endüstriyel devrimin insan onuruna saldırısını düşünerek içinden çıkılmaz bir buhrana dönüştürebilme kapasitesine sahibim demek. Karmaşık insan dedikleri kişi, önündeki çayı yudumlarken o çayın demlenme süresiyle kendi hayatının boşa geçen yılları arasında tuhaf, hastalıklı bir paralellik kurup durduk yere midesine asit pompalanmasına sebep olan kişidir. Biz toplum olarak bu “karmaşıklığı” bir derinlik, bir ulviyet sanıyoruz ama aslında bu, insan beyninin düpedüz kısa devre yapmasıdır; bir tasarım hatasıdır.

Bana sorarsanız, bir insanın karmaşık olması onun bir övgü kaynağı değil, acilen ve derhal çözülmesi gereken feci bir donanım sorunudur. Çünkü “Nasıl yaşamalıyım?” diye o tehlikeli, o dipsiz soruyu sormaya........

© Haberton